สงสัยเรื่องซี่ลวดล้อหมอบว่าทำไมล้อหลังมันต้องไข้วกันแต่ล้อหน้าไม่ต้องไขว้ ?

[cyberdej]

เกี่ยวกับการรับแรงและความทนทานมั้ยครับ ว่าถ้าไข้วกันแล้วจะรับน้ำหนักกับแรงกระแทกได้ดีกว่าน่ะครับ
ส่วนตัวแล้วชอบแบบล้อหน้าที่มันไม่ไขว้กันมากกว่าอ่ะครับ

[silver spirit]

ล้อหลังรับน้ำหนักมากกว่า และรับแรงกระทำมากกว่าครับ

ล้อหน้าถ้าไม่ตกหลุมแรงๆก็ไม่ดุ้งหรอกครับ

และหมอบเน้นเบายิ่งมีซี่มากๆมันยิ่งหนักครับ

[gio_joey]

ล้อหลังต้องรับแรงบิดจากโซ่ที่เราปั่นด้วยครับ

[lucifer]

เอาตามทฤษฎีนะครับ

การขึ้นล้อจะต้องการ ความstiff ใน 3 ลักษณะ คือ
1. radial stiffness คือ ความstiff ในแนวเส้นรัศมี หรือ ความสามารถในการทนต่อการยุบตัวหรือยืดตัวในแนวรัศมีของวงกลม
2. lateral stiffness คือ ความ stiff ในแนวข้าง คือ ความสามารถในการทนต่อการส่ายออกด้านข้างของล้อนั่นเอง
3. torsional stiffness คือ ความสามารถในการทนต่อการบิดของล้อที่เกิดจากการหมุนและต้านการหมุน ( เช่น แรงที่โซ่ดึงให้ล้อหมุน หรือ แรงที่ดิสค์เบรคต้านการหมุนของล้อ )

การขึ้นซี่ตรง หรือ ไขว้ นั้น นอกจากนน.ที่แตกต่างกัน (​ขึ้นตรงใช้มวลของซี่น้อยกว่า ) แรงต้านอากาศต่อการหมุนที่แตกต่างกัน ( ขึ้นตรงจะใช้ซี่สั้นกว่า พื้นที่ที่ตัดกับอากาศจะน้อยกว่า ) แล้ว ที่แรงตึงของซี่ล้อที่เท่าๆกัน --> stiffness ในทุกๆแนวที่เกิดจากการขึ้นซี่ไขว้จะทำได้ดีกว่าการขึ้นซี่ตรง และความแตกต่างในด้านของ Torsion stiffness จะเป็นเรื่องที่แตกต่างกันมากที่สุดครับ

เดิมทีที่เราใช้ซี่กลมธรรมดา หรือ ซี่แบนธรรมดา ที่ไม่ได้เป็นวัสดุอะไรพิเศษนัก สิ่งที่เราพบเห็นกันเป็นประจำก็คือ

ล้อหน้าอาจจะขึ้นไขว้ หรือ อาจจะขึ้นซี่ตรง( ขึ้นกับปีกของดุมล้อสามารถทนต่อแรงดึงได้มากน้อยแค่ไหน แรงดึงในเส้นซี่ลวดสำหรับการขึ้นซี่ตรงจะใช้แรงดึงที่สูงกว่าการขึ้นซี่ในลักษณะไขว้ เทียบกับstiffness โดยรวมของล้อที่เท่าๆกัน ถ้าผู้ผลิตบอกว่า ไม่รับประกันหากขึ้นซี่ตรง ก็แปลว่า ปีกดุมไม่ได้ออกแบบเผื่อสำหรับรับแรงตึงมากมายขนาดนั้น )

แต่สำหรับล้อหลัง
- ในด้านขวาหรือด้านที่ติดกับเฟืองขับ จะนิยมขึ้นในลักษณะไขว้เสมอๆ เหตุผลสำคัญหลักๆได้แก่ มุมของซี่ลวดด้านขวาจะชันกว่าด้านซ้าย เนื่องจากปีกดุมหลังด้านขวาจะหลุบเข้ามาด้านในมากกว่า เพราะต้องหลบโม่เข้ามา ผลรวมก็คือ lateral stiffness จะด้อยลง เพราะมุมที่ชันของซี่ลวดจะทำให้แรงดึง(เมื่อแตกแรงออกไปทางด้านข้าง)ลดลง จึงต้องชดเชยด้วยแรงดึงในซี่ลวดที่สูงขึ้น ร่วมกับด้านขวาเป็นด้านขับเคลื่อน แรงบิดของล้อที่เกิดจากการดึงของโซ่กระทำกับเฟืองในด้านนี้ จะมีค่าที่สูงกว่าด้านซ้าย การขึ้นซี่ไขว้จะสามารถชดเชยแรงต้านการหมุนได้ดีกว่าการขึ้นซี่ในลักษณะตรง
- ส่วนในด้านซ้ายซึ่งเป็นด้านที่ไม่ได้รับผลอะไรมากมายนัก หากไม่มีข้อห้ามใดๆ ทางด้านซ้ายก็สามารถขึ้นซี่ตรงได้เช่นเดียวกับล้อหน้า แต่ถ้าเป็นล้อที่ใช้ดิสค์เบรค ซึ่งดิสก์จะติดตั้งบนดุมด้านซ้าย และปีกดุมจะต้องหลุบเข้าไปด้านในเพื่อหลบให้กับใบดิสก์ จึงเป็นเหตุผลสำคัญที่ทำให้ต้องขึ้นซี่ไขว้ในด้านซ้ายด้วยเช่นกัน

แต่ในปัจจุบัน ผู้ผลิตได้พัฒนาวัสดุและคุณสมบัติของซี่ล้อให้แข็งแรงขึ้นกว่าเดิม การขึ้นซี่อาจจะไม่ต้องใช้แรงดึงมากเท่ากับซี่ล้อเดิมๆในอดีต และที่ความตึงเท่าๆกันก็จะให้ความแข็งแรงมากกว่าในอดีต ล้อรุ่นใหม่ๆก็เริ่มมีอะไรแปลกๆขึ้น เช่น ด้านเฟืองขับดันขึ้นซี่ตรง แต่ด้านซ้ายดันทะลึ่งขึ้นซี่ไขว้ ประมาณว่าสามารถพิสูจน์ว่าสามารถเอาความตึงด้านซ้ายมาชดเชย ร่วมกับวัสดุซี่ล้อที่ดีขึ้นกว่าเดิม ( เฮ้ออออออ มันเก่ง ) ซึ่งพบเสมอๆในล้อ Mavic

อ่านเพิ่มเติม ประเทืองความรู้ได้ที่ http://www.bikeloves.com/board_qa/show_ ... p?qID=3801

[rocklee]

เพราะล้อหลังมีชุดเฟืองขับเคลื่อนเมื่อเราออกแรงถีบบันไดจักรยาน
ก็จะมีโซ่เป็นตัวเชื่อมโยงแรงปั่นไปที่เฟืองล้อหลังให้เกิดการขับเคลื่อนไปข้างหน้า
ส่งผลให้เกิดแรงบิดที่ดุมล้อหลัง (จะมากจะน้อยก็ตามแรงเจ้าของรถผู้ปั่น)
ดังนั้นเมื่อมีแรงบิดการสานซี่ลวดตรงจึงไม่เหมาะกับล้อหลังนั้นเองเพราะรับแรงบิดตัวได้น้อยกว่าสานซี่ลวดแบบไข้ว

[cyberdej]

อ๋อมันเป็นเช่นนี้นี่เอง ดูเหมือนไม่มีอะไรแต่เอาเข้าจริงๆ รายละเอียดเพียบเลยนะครับเนี่ย
ของคุณทุกท่านสำหรับข้อมูลครับ

[Thanes]

ล้อบางรุ่น ใขว้เฉพาะข้างเดียวกับเฟือง แต่อีกด้านไม่ได้ไขว้ก็มีครับ นั่นแสดงว่า มันเอาไว้รับแรงบิดจากเฟืองครับ