เกียร์ดุม ไม่ดุม
- yamoroid
- ขาประจำ
- โพสต์: 185
- ลงทะเบียนเมื่อ: 05 เม.ย. 2011, 10:44
- Bike: Specialized, Chevy
เกียร์ดุม ไม่ดุม
อะไรคือเกียร์ดุม อะไรคือเกียร์ชนิดอื่น มีกี่ชนิดครับ อยากทราบจริงๆ รบกวนเปิดบรรยายอีกรอบครับ ต้องการศึกษาจริงๆจังขึ้นบ้าง
-
O'Pern
- ขาประจำ
- โพสต์: 3148
- ลงทะเบียนเมื่อ: 12 ส.ค. 2008, 16:58
- Tel: 081-813-6627
- team: Authentic Bike Packer / Travelling Solo
- Bike: ธนูไฟ
- ตำแหน่ง: Bkk, TH
- ติดต่อ:
Re: เกียร์ดุม ไม่ดุม
โห ถามแบบนี้ เป็นคนอื่น โกรธกันแย่เลย
เกียร์ดุม
- คือระบบเกียร์ที่มีเฟืองทดซ่อนไว้ในดุมล้อหลัง เริ่มกันตั้งแต่ 2-3 Speed ที่โบราณมากๆ ไปจนถึง 6-7 Speed ที่พอจะฮิตในปัจจุบัน
- ยี่ห้อเก่าแก่คลาสสิคก็คือ Sturmey Archer แต่น้องใหม่มาแรงคือ Shimano Nexus สองยี่ห้อนี้คือเกียร์ดุมที่ราคากลางๆ แต่ถ้าจะเอาระดับเทพฯ ก็มีถึง 14 Speed (ราคาดุมเกียร์ลูกนี้แพงกว่ารถทัวริ่งชั้นดี 1 คัน)
ข้อดี
- ทนทาน ไม่ต้องปรับแต่ง ไม่ต้องการเซอร์วิส
- ขนย้ายรถสะดวก ไม่ต้องพะวงเรื่องตีนผี (แต่พะวงเรื่องตัว Sling Guide แทน)
- แนวโซ่ (Chain Line) ตรงตลอดเวลา ทำให้โซ่ทนทานมาก ใช้งานจนลืม
ข้อเสีย
- หนักมากๆ เกือบจะ 1 กก
- ถ้ารื้อแล้วประกอบกลับไม่ถูก หรือปรับตั้งผิด เกียร์จะรวนมาก อาการรวนก็หลากหลาย ทั้งเสียงดังแปลกๆ ทั้งปั่นแล้วืดเหมือนโซ่หลุด
- อะไหล่หายาก ต้องซื้อยกลูก
เกียร์แบบชุดเฟือง
ข้อดี
- เลือกปรับแต่งได้อิสระ มีอะไหล่เปลี่ยนทุกชิ้น หาง่าย แพร่หลาย มีตั้งแต่ของถูกยันแพง
- เลือกอัตราทดได้ไม่จำกัด นี่คือข้อดีที่เด่นที่สุด จะเลือกแบบให้ไล่รอบขาได้เนียน หรือจะเลือกแบบขึ้นเขาชันได้สบายๆ ก็ยังไหว
- เสียชิ้นไหน เปลี่ยนแค่ชิ้นนั้น ไม่ต้องยกชุดเกียร์
- ปรับตั้งง่าย ซ่อมง่าย
ข้อเสีย
- ยื่นออกมานอกรถ ทำให้เกะกะ
- นักขี่ต้องรู้จักรักษาแนวโซ่ (Chain Line) ให้เป็นเส้นตรงอยู่เสมอ มิฉะนั้นโซ่จะพังได้ง่าย ยิ่งรถฐานล้อสั้น ก็ยิ่งต้องใส่ใจกับเรื่องแนวโซ่นี้ เพราะมันจะเบี่ยงได้ง่าย
คร่าวๆ ราวๆ นี้ครับ
เกียร์ดุม
- คือระบบเกียร์ที่มีเฟืองทดซ่อนไว้ในดุมล้อหลัง เริ่มกันตั้งแต่ 2-3 Speed ที่โบราณมากๆ ไปจนถึง 6-7 Speed ที่พอจะฮิตในปัจจุบัน
- ยี่ห้อเก่าแก่คลาสสิคก็คือ Sturmey Archer แต่น้องใหม่มาแรงคือ Shimano Nexus สองยี่ห้อนี้คือเกียร์ดุมที่ราคากลางๆ แต่ถ้าจะเอาระดับเทพฯ ก็มีถึง 14 Speed (ราคาดุมเกียร์ลูกนี้แพงกว่ารถทัวริ่งชั้นดี 1 คัน)
ข้อดี
- ทนทาน ไม่ต้องปรับแต่ง ไม่ต้องการเซอร์วิส
- ขนย้ายรถสะดวก ไม่ต้องพะวงเรื่องตีนผี (แต่พะวงเรื่องตัว Sling Guide แทน)
- แนวโซ่ (Chain Line) ตรงตลอดเวลา ทำให้โซ่ทนทานมาก ใช้งานจนลืม
ข้อเสีย
- หนักมากๆ เกือบจะ 1 กก
- ถ้ารื้อแล้วประกอบกลับไม่ถูก หรือปรับตั้งผิด เกียร์จะรวนมาก อาการรวนก็หลากหลาย ทั้งเสียงดังแปลกๆ ทั้งปั่นแล้วืดเหมือนโซ่หลุด
- อะไหล่หายาก ต้องซื้อยกลูก
เกียร์แบบชุดเฟือง
ข้อดี
- เลือกปรับแต่งได้อิสระ มีอะไหล่เปลี่ยนทุกชิ้น หาง่าย แพร่หลาย มีตั้งแต่ของถูกยันแพง
- เลือกอัตราทดได้ไม่จำกัด นี่คือข้อดีที่เด่นที่สุด จะเลือกแบบให้ไล่รอบขาได้เนียน หรือจะเลือกแบบขึ้นเขาชันได้สบายๆ ก็ยังไหว
- เสียชิ้นไหน เปลี่ยนแค่ชิ้นนั้น ไม่ต้องยกชุดเกียร์
- ปรับตั้งง่าย ซ่อมง่าย
ข้อเสีย
- ยื่นออกมานอกรถ ทำให้เกะกะ
- นักขี่ต้องรู้จักรักษาแนวโซ่ (Chain Line) ให้เป็นเส้นตรงอยู่เสมอ มิฉะนั้นโซ่จะพังได้ง่าย ยิ่งรถฐานล้อสั้น ก็ยิ่งต้องใส่ใจกับเรื่องแนวโซ่นี้ เพราะมันจะเบี่ยงได้ง่าย
คร่าวๆ ราวๆ นี้ครับ
fear is a mind killer
-
umbabab
- ขาประจำ
- โพสต์: 3712
- ลงทะเบียนเมื่อ: 04 ก.ย. 2010, 21:14
- Bike: NEObike16 14 ,Giant escept3,Peugeot crique,BSroadman,giant revice
Re: เกียร์ดุม ไม่ดุม
ผมมีเกียร์เฟืองคัน เกียร์ดุมคัน เกียร์ดุม เกียรดุมมันมีจุดเ่ด่นตรง
หมุนล้อ ได้มากกว่าทางกายภาพของเฟืองหลัง ประมาณว่า เฟืองหลังหมุนนิดเดียว ล้อหมุนไปแล้วรอบนึง พวกล้อ16 ต่อให้เ้ข้าเกียร์สุด มันก็ยังอืด แต่ถ้าเกียรดุมจะพุ่งปรู้ดไล่ล้อ20นิ้วได้เลย
ไม่มีตีนผี พวกล้อเล็กๆ ตีนผีอยู่ห่างพื้นถนนไม่ถึง1นิ้ว....เจอทางขรุขระที ตีนผีได้ฟาดพื้น จะลงฟุทบาททีต้องระวังมาก แต่เกียร์ดุมไ่ม่ีมีตีนผี เคลื่อนที่สะดวกสุดๆ
เพราะไม่มีเฟืองนอกหลายชัน้ เลยติดที่บังโซ่ยาวๆได้ เวลาพับยก ไ่ม่เปลอะชาวบ้านเขา
ใช้โซ่ซิงเกิลสปีท หนา ทน เลือกแบบมีสีสวยๆของฟิกส์มาไส่ได้ด้วย
ข้อเสีย หนัก แพงโคตร เสียทีซ่อมยากอะไหร่ก็หาไม่ได้ จำนวนเกียร์น้อยเลยปั่นแบบคงรอบขาเท่าเดิมตลอดเวลาไม่ได้
หมุนล้อ ได้มากกว่าทางกายภาพของเฟืองหลัง ประมาณว่า เฟืองหลังหมุนนิดเดียว ล้อหมุนไปแล้วรอบนึง พวกล้อ16 ต่อให้เ้ข้าเกียร์สุด มันก็ยังอืด แต่ถ้าเกียรดุมจะพุ่งปรู้ดไล่ล้อ20นิ้วได้เลย
ไม่มีตีนผี พวกล้อเล็กๆ ตีนผีอยู่ห่างพื้นถนนไม่ถึง1นิ้ว....เจอทางขรุขระที ตีนผีได้ฟาดพื้น จะลงฟุทบาททีต้องระวังมาก แต่เกียร์ดุมไ่ม่ีมีตีนผี เคลื่อนที่สะดวกสุดๆ
เพราะไม่มีเฟืองนอกหลายชัน้ เลยติดที่บังโซ่ยาวๆได้ เวลาพับยก ไ่ม่เปลอะชาวบ้านเขา
ใช้โซ่ซิงเกิลสปีท หนา ทน เลือกแบบมีสีสวยๆของฟิกส์มาไส่ได้ด้วย
ข้อเสีย หนัก แพงโคตร เสียทีซ่อมยากอะไหร่ก็หาไม่ได้ จำนวนเกียร์น้อยเลยปั่นแบบคงรอบขาเท่าเดิมตลอดเวลาไม่ได้
ความเจ็บปวดของคุณ จะกลายเป็นตัวของคุณ
- yamoroid
- ขาประจำ
- โพสต์: 185
- ลงทะเบียนเมื่อ: 05 เม.ย. 2011, 10:44
- Bike: Specialized, Chevy
Re: เกียร์ดุม ไม่ดุม
ว่าแล้วต้องมีเคืองกัน อ่านๆจับมาเดาๆนานแระ เดาไม่ออกสักที ขอโทษด้วยกั๊บO'Pern เขียน:โห ถามแบบนี้ เป็นคนอื่น โกรธกันแย่เลย
แล้วก็ ขอบคุณครับ
-
O'Pern
- ขาประจำ
- โพสต์: 3148
- ลงทะเบียนเมื่อ: 12 ส.ค. 2008, 16:58
- Tel: 081-813-6627
- team: Authentic Bike Packer / Travelling Solo
- Bike: ธนูไฟ
- ตำแหน่ง: Bkk, TH
- ติดต่อ:
Re: เกียร์ดุม ไม่ดุม
^
ผมล้อเล่น โปรดอย่าเข้าใจผิด ถ้าผมโกรธจริง ก็คงไม่มาโพสตอบเสียมากมายหรอกครับ
รักนะ จุ๊บ จุ๊บ
ผมล้อเล่น โปรดอย่าเข้าใจผิด ถ้าผมโกรธจริง ก็คงไม่มาโพสตอบเสียมากมายหรอกครับ
รักนะ จุ๊บ จุ๊บ
fear is a mind killer
- Tongga
- ขาประจำ
- โพสต์: 1098
- ลงทะเบียนเมื่อ: 27 ก.ย. 2010, 03:34
- Tel: 0840484215
- Bike: velamos
Re: เกียร์ดุม ไม่ดุม
ขออนุญาตเพิ่มเติมส่วนของแนวความคิดเรื่องการทดแรงในระบบเกียร์แบบง่ายๆต่อการเข้าใจอีกซักนิดนะครับ
เผื่อ เพื่อนๆท่านที่ยังไม่คุ้นกับเกียร์ไม่ว่าระบบอะไร จะได้ใช้งานอย่างสบายใจ รู้สึกเป็นมิตรกับมันมากขึ้นอีกซักหน่อย
เพราะความที่เกียร์มันถูกห่อหุ้มอยู่ในดุม พอมองจากด้านนอกแล้วก็ชวนงงๆว่าอะไรมันอยู่ข้างใน
จะยุ่งยากไม๊ในการดูแลและใช้งาน แต่ในหลักการสำคัญแล้วก็เป็นการทดเหมือนๆกันกับ เกียร์ที่
ใช้ในระบบตีนผีนั่นเอง
คือ ถ้าเราจะทดแรงโดยใช้เฟืองต่างขนาดมา"ขบ"กันโดยใช้เพียงคู่เดียวแบบนี้


อัตราทดก็เป็นไปตามขนาดที่เลือกมาใช้ ส่วนทิศทางการหมุนระหว่างตัวเฟืองขับกับตัวเฟืองตาม
ก็จะหมุนสวนทางกัน คือถ้าตัวนึงหมุนตามเข็มนาฬิกา อีกตัวก็จะหมุนทวนเข็ม...
แต่ถ้าอยากให้เฟืองขับและเฟืองตามนั้นหมุนไปในทิศทางเดียวกัน เราก็อาจจะต้องคล้องเฟืองขับและ
เฟืองตามด้วยโซ่หรือสายพาน คราวนี้ทิศทางการหมุนก็จะเป็นไปในทางเดียวกันในอัตราทดเท่าเดิม

คราวนี้ก็เหมือนในจักรยานฟิกซ์เกียร์แล้ว คือเราถีบจานหน้าไปทางไหน ล้อหลังมันก็หมุนตามไปในทางนั้น
หรือ ถ้าเราไม่ต้องการคล้องคู่เฟืองนั้นๆมันด้วยโซ่ สิ่งที่เราต้องการก็คือ"เฟืองตัวกลาง"(คือเจ้าเฟืองสีแดง)
อีกตัวที่จะมาช่วยถ่ายกำลัง และ ปรับทิศทางการหมุนของคู่เฟืองขับและเฟืองตาม "ให้เป็นไปในทิศทางเดียวกัน"

แต่แบบสามเฟืองนี้อาจจะวางเป็นแถวเป็นแนวดูเกะกะ โดยถ้าหากเราจัดการปรับเปลี่ยน อาจจะดูซับซ้อนขึ้นมาอีกนิด
โดยจัดการเอาเฟืองขับตัวใหญ่ จากในลักษณะเป็นจานแบนๆก็ตัดให้เหลือเพียงวงขอบ แล้วปลิ้นกลับข้างฟันมันเข้ามา
ไว้ด้านใน โดยมีขนาดและจำนวนฟันเท่าเดิม แล้วเอามาหุ้มเฟืองส่งและเฟืองตามเอาไว้

คราวนี้เราก็จะได้รูปแบบที่กระชับพื้นที่มากขึ้น พร้อมจะยัดมันใส่ไว้ในกระป๋องแล้วครับ และด้วยรูปแบบของการจัดเรียง
ชุดเฟืองทดในลักษณะนี้เอง ที่เป็น"หัวใจ"ของชุดเกียร์ดุม มีชื่อเรียกว่าระบบ"เฟืองนพเคราะห์" "PLANETARY GEAR"
เพราะงั้นเรื่องดุมหรือไม่ดุม พื้นฐานการทดแรงคร่าวๆก็เป็นลักษณะแบบนี้เองครับ
เผื่อ เพื่อนๆท่านที่ยังไม่คุ้นกับเกียร์ไม่ว่าระบบอะไร จะได้ใช้งานอย่างสบายใจ รู้สึกเป็นมิตรกับมันมากขึ้นอีกซักหน่อย
เพราะความที่เกียร์มันถูกห่อหุ้มอยู่ในดุม พอมองจากด้านนอกแล้วก็ชวนงงๆว่าอะไรมันอยู่ข้างใน
จะยุ่งยากไม๊ในการดูแลและใช้งาน แต่ในหลักการสำคัญแล้วก็เป็นการทดเหมือนๆกันกับ เกียร์ที่
ใช้ในระบบตีนผีนั่นเอง
คือ ถ้าเราจะทดแรงโดยใช้เฟืองต่างขนาดมา"ขบ"กันโดยใช้เพียงคู่เดียวแบบนี้


อัตราทดก็เป็นไปตามขนาดที่เลือกมาใช้ ส่วนทิศทางการหมุนระหว่างตัวเฟืองขับกับตัวเฟืองตาม
ก็จะหมุนสวนทางกัน คือถ้าตัวนึงหมุนตามเข็มนาฬิกา อีกตัวก็จะหมุนทวนเข็ม...
แต่ถ้าอยากให้เฟืองขับและเฟืองตามนั้นหมุนไปในทิศทางเดียวกัน เราก็อาจจะต้องคล้องเฟืองขับและ
เฟืองตามด้วยโซ่หรือสายพาน คราวนี้ทิศทางการหมุนก็จะเป็นไปในทางเดียวกันในอัตราทดเท่าเดิม

คราวนี้ก็เหมือนในจักรยานฟิกซ์เกียร์แล้ว คือเราถีบจานหน้าไปทางไหน ล้อหลังมันก็หมุนตามไปในทางนั้น
หรือ ถ้าเราไม่ต้องการคล้องคู่เฟืองนั้นๆมันด้วยโซ่ สิ่งที่เราต้องการก็คือ"เฟืองตัวกลาง"(คือเจ้าเฟืองสีแดง)
อีกตัวที่จะมาช่วยถ่ายกำลัง และ ปรับทิศทางการหมุนของคู่เฟืองขับและเฟืองตาม "ให้เป็นไปในทิศทางเดียวกัน"

แต่แบบสามเฟืองนี้อาจจะวางเป็นแถวเป็นแนวดูเกะกะ โดยถ้าหากเราจัดการปรับเปลี่ยน อาจจะดูซับซ้อนขึ้นมาอีกนิด
โดยจัดการเอาเฟืองขับตัวใหญ่ จากในลักษณะเป็นจานแบนๆก็ตัดให้เหลือเพียงวงขอบ แล้วปลิ้นกลับข้างฟันมันเข้ามา
ไว้ด้านใน โดยมีขนาดและจำนวนฟันเท่าเดิม แล้วเอามาหุ้มเฟืองส่งและเฟืองตามเอาไว้

คราวนี้เราก็จะได้รูปแบบที่กระชับพื้นที่มากขึ้น พร้อมจะยัดมันใส่ไว้ในกระป๋องแล้วครับ และด้วยรูปแบบของการจัดเรียง
ชุดเฟืองทดในลักษณะนี้เอง ที่เป็น"หัวใจ"ของชุดเกียร์ดุม มีชื่อเรียกว่าระบบ"เฟืองนพเคราะห์" "PLANETARY GEAR"
เพราะงั้นเรื่องดุมหรือไม่ดุม พื้นฐานการทดแรงคร่าวๆก็เป็นลักษณะแบบนี้เองครับ
- Wita
- ขาประจำ
- โพสต์: 280
- ลงทะเบียนเมื่อ: 09 มี.ค. 2010, 15:24
- Bike: Brompton
Re: เกียร์ดุม ไม่ดุม
ขอเข้ามาเก็บความรู้ด้วยคนนะครับ
ขอบคุณ คุณTongga มากครับสำหรับภาพพร้อมคำอธิบายโดยละเอียดครับ
+ 100 เลยครับ
ด้วยความเคารพครับ
ขอบคุณ คุณTongga มากครับสำหรับภาพพร้อมคำอธิบายโดยละเอียดครับ
+ 100 เลยครับ
ด้วยความเคารพครับ
-
wp814
- สมาชิก
- โพสต์: 48
- ลงทะเบียนเมื่อ: 05 เม.ย. 2011, 13:06
- team: Lonely Cyclist
- Bike: yeah, Trek 3900, STRiDA 5.0
Re: เกียร์ดุม ไม่ดุม
ขอบคุณคุณ Tongga ด้วยคนนะครับ...กระจ่างเลย
"อดทน" คือคำศักดิ์สิทธิ์
- "อด" คือไม่ได้ในสิ่งที่อยากได้ อยากมี อยากเป็น
"ทน" คือได้ในสิ่งที่ไม่อยากได้ ไม่อยากมี ไม่อยากเป็น
- people
- ขาประจำ
- โพสต์: 150
- ลงทะเบียนเมื่อ: 15 ก.ย. 2011, 18:19
- Bike: Specialized, Louis Garneau, Dahon
Re: เกียร์ดุม ไม่ดุม
ได้ความรู้เยอะเลย ขอบคุณคนตั้งกระทู้และทุก reply ด้วยค่ะ (สงสัยมานานแล้วสำหรับคำว่า "เกียร์ดุม" )
- ผิวไผ่
- ขาประจำ
- โพสต์: 263
- ลงทะเบียนเมื่อ: 29 ธ.ค. 2009, 11:30
- team: ปั่นอิสระครับ
- Bike: Merida TFS , แม่บ้านมิยาตะ
- ตำแหน่ง: กทม
- ติดต่อ:
Re: เกียร์ดุม ไม่ดุม
ได้ความรู้มากเลยครับ ผมมีจักรยานทั้ง 2 รูปแบบ คือ เกียร์เฟือง กับ เกียร์ดุม ครับ
- Fisherman41
- ขาประจำ
- โพสต์: 1685
- ลงทะเบียนเมื่อ: 04 ส.ค. 2008, 08:37
- Tel: 089 6079161
- team: Freelance
- Bike: Ferrous/Metal Bikes
- ตำแหน่ง: เกษตรศาสตร์ บางเขน กรุงเทพฯ
Re: เกียร์ดุม ไม่ดุม
ถามต่อครับTongga เขียน:ขออนุญาตเพิ่มเติมส่วนของแนวความคิดเรื่องการทดแรงในระบบเกียร์แบบง่ายๆต่อการเข้าใจอีกซักนิดนะครับ
เผื่อ เพื่อนๆท่านที่ยังไม่คุ้นกับเกียร์ไม่ว่าระบบอะไร จะได้ใช้งานอย่างสบายใจ รู้สึกเป็นมิตรกับมันมากขึ้นอีกซักหน่อย
เพราะความที่เกียร์มันถูกห่อหุ้มอยู่ในดุม พอมองจากด้านนอกแล้วก็ชวนงงๆว่าอะไรมันอยู่ข้างใน
จะยุ่งยากไม๊ในการดูแลและใช้งาน แต่ในหลักการสำคัญแล้วก็เป็นการทดเหมือนๆกันกับ เกียร์ที่
ใช้ในระบบตีนผีนั่นเอง
คือ ถ้าเราจะทดแรงโดยใช้เฟืองต่างขนาดมา"ขบ"กันโดยใช้เพียงคู่เดียวแบบนี้
อัตราทดก็เป็นไปตามขนาดที่เลือกมาใช้ ส่วนทิศทางการหมุนระหว่างตัวเฟืองขับกับตัวเฟืองตาม
ก็จะหมุนสวนทางกัน คือถ้าตัวนึงหมุนตามเข็มนาฬิกา อีกตัวก็จะหมุนทวนเข็ม...
แต่ถ้าอยากให้เฟืองขับและเฟืองตามนั้นหมุนไปในทิศทางเดียวกัน เราก็อาจจะต้องคล้องเฟืองขับและ
เฟืองตามด้วยโซ่หรือสายพาน คราวนี้ทิศทางการหมุนก็จะเป็นไปในทางเดียวกันในอัตราทดเท่าเดิม
คราวนี้ก็เหมือนในจักรยานฟิกซ์เกียร์แล้ว คือเราถีบจานหน้าไปทางไหน ล้อหลังมันก็หมุนตามไปในทางนั้น
หรือ ถ้าเราไม่ต้องการคล้องคู่เฟืองนั้นๆมันด้วยโซ่ สิ่งที่เราต้องการก็คือ"เฟืองตัวกลาง"(คือเจ้าเฟืองสีแดง)
อีกตัวที่จะมาช่วยถ่ายกำลัง และ ปรับทิศทางการหมุนของคู่เฟืองขับและเฟืองตาม "ให้เป็นไปในทิศทางเดียวกัน"
แต่แบบสามเฟืองนี้อาจจะวางเป็นแถวเป็นแนวดูเกะกะ โดยถ้าหากเราจัดการปรับเปลี่ยน อาจจะดูซับซ้อนขึ้นมาอีกนิด
โดยจัดการเอาเฟืองขับตัวใหญ่ จากในลักษณะเป็นจานแบนๆก็ตัดให้เหลือเพียงวงขอบ แล้วปลิ้นกลับข้างฟันมันเข้ามา
ไว้ด้านใน โดยมีขนาดและจำนวนฟันเท่าเดิม แล้วเอามาหุ้มเฟืองส่งและเฟืองตามเอาไว้
คราวนี้เราก็จะได้รูปแบบที่กระชับพื้นที่มากขึ้น พร้อมจะยัดมันใส่ไว้ในกระป๋องแล้วครับ และด้วยรูปแบบของการจัดเรียง
ชุดเฟืองทดในลักษณะนี้เอง ที่เป็น"หัวใจ"ของชุดเกียร์ดุม มีชื่อเรียกว่าระบบ"เฟืองนพเคราะห์" "PLANETARY GEAR"
เพราะงั้นเรื่องดุมหรือไม่ดุม พื้นฐานการทดแรงคร่าวๆก็เป็นลักษณะแบบนี้เองครับ
แล้วอัตราทดเปลี่ยนอย่างไรในขณะที่เราขยับมือเกียร์ เพื่อเปลี่ยนเกียร์ครับ
อยากเห็นของจริงภายใน ประกอบครับ
ขอบคุณสำหรับคำอธิบายดีๆ เป็นประโยชน์ เข้าใจง่ายๆ ครับ
Bike EVERYDAY
The only EZ day was YESTERDAY!
The only EZ day was YESTERDAY!
- Tongga
- ขาประจำ
- โพสต์: 1098
- ลงทะเบียนเมื่อ: 27 ก.ย. 2010, 03:34
- Tel: 0840484215
- Bike: velamos
Re: เกียร์ดุม ไม่ดุม
ยินดีมากครับที่replyไปนั้น แล้วเพื่อนๆได้พอเห็นเป็นประโยชน์นะครับ
ส่วนคำถามต่อ เรื่องที่ว่าแล้ว"มันเปลี่ยนเกียร์ได้อย่างไร" ของคุณ"Fisherman41"
ก็เป็นเรื่อง"น่าชวนสงใส"ต่อไปอีก เห็นคำถามเมื่อวานเย็น กะว่าจะทำคลิปง่ายๆให้ชม แต่..
ปรากฏว่าเลนส์กล้องหนอนของผม มันมีอาการเลนส์ค้างขณะถ่ายซะก่อน เลยต้อง
พยายามใช้ภาพจากอินเตอร์เนตแทนไปก่อนนะครับ ผมจะกลับจากต่างจังหวัดปลาย
อาทิตย์หน้า ถ้าอธิบายแล้วยากจะเข้าใจอย่างไร ขออุญาตเป็นว่าเดี๋ยวกลับมาแล้วจะ
ปรับปรุงให้ครับ
ตัวอย่างภาพ ผมขอใช้เป็นชุดเกียร์ "SA" ในรุ่น "AW" เนื่องจากมีกลไกเรียบง่าย ออกมานานสุด
มีคนใช้เยอะ มาเป็นตัวอย่างพื้นฐานนะครับ ไม่ใช่ว่าใส้ในจะเป็นแบบนี้เหมือนกันหมดนะครับ
เริ่มจากเรามารู้จัก ชื่อเรียกชิ้นส่วนสำคัญๆต่างๆ ให้มีชื่อเรียกขานได้ตรงกันเสียก่อน

ส่วนของเฟืองที่ศูนย์กลาง เรียก "sun gear" ดูคล้ายว่าเป็นพระอาทิตย์ที่อยู่ตรงกลางวงโคจรของดาวบริวารดวงอื่น

ในกลไกอย่างอื่น อย่างสว่านไฟฟ้าsun gearนั้นเคลื่อนที่หมุนรอบไปขับเฟืองอื่นก็ได้
แต่ในลูกดุมเกียร์จักรยานนั้น เฟืองชิ้นนี้จะติดแน่นอยู่กับแกนดุม ไม่หมุนไปไหน อยู่นิ่งๆ
เป็นหลักทดให้เฟืองบริวารหมุนรอบเท่านั้น

ในชั้นวงถัดออกมา เรียก "planet gear" ในชุดเกียร์ดุมจะทำเป็น"กรง"(cage)ขังชุดลูกเกียร์planet
ทั้ง4ลูกยึดตำแหน่งแน่นอนเอาไว้ เรียกรวมกันเป็น "planet cage" ยังมีชิ้นส่วนสำคัญที่ติดมาพร้อม
กันกับcage ซึ้งขาดไม่ได้เลยคือขาเตะเกียร์ต่ำ (low gear pawl)ซึ่งจะกางของมันอยู่อย่างงี้ตลอดเวลา

ส่วนประกอบที่จะสร้างอัตราทดชิ้นสุดท้ายคือ "ring gear" ซึ่งจะมาครอบพอดีกัน กับเฟืองplanetทั้ง4

ภาพกลไกสำคัญที่สร้างอัตตราทดทั้ง3ส่วน เมื่อประกอบอยู่ในที่ของมันแล้ว ชิ้นส่วนสำคัญที่ติดมา
ด้วยกับเกียร์วงแหวนคือ ขาเตะเกียร์วงแหวน(gear ring pawl) ซึ่งขาคู่ที่เกียร์วงแหวนนี้จะถูกกดให้หุบ
ลีบลงไปได้ ด้วยกลไกจากครัชกากบาท ในตอนที่เราเข้าเกียร์1 ตอนปั่นอยู่ที่เกียร์1มันถึงเงียบๆไงครับ
เพราะเหลือแต่ขาที่ planet cage เพียงคู่ซ้ายแค่นั้นที่ขับกระป๋องอยู่
เจ้าขาเตะ"สองคู่" 4ตัว ที่ปลายด้านในกระป๋องซ้ายขวานี้ ก็มีหน้าที่สำคัญมาก เพราะ กลไกภายในที่ถูกขับเคลื่อนอยู่
จะส่งกำลังไปหมุนล้อได้ ก็ต้องทำโดยขับผ่านขาเตะเล็กๆสองคู่นี้ ด้วยการหุบเข้า หรือกางออกไปเชื่อมต่อกับ
เจ้าเปลือกกระป๋องนม(shell)กลวงๆ เพื่อผ่านแรงต่อไปซี่ลวดและวงล้อ ขณะเดียวกันก็สร้างเสียงติ๊กๆๆๆๆ ที่บ้าง
ก็เห็นเป็นความไพเราะ หรือเป็นว่าดังรำคาญ ก็ดังมาจากเจ้าขาสองคู่นี่เอง

สีแดงคือ gear ring สีน้ำเงินคือ planet cage ขาเตะในที่นี้มองไม่เห็น แต่ก็จะอยู่ที่ด้านปลาย หัวท้ายกระป๋อง
เสียดายว่าภาพนี้มันเป็นภาพนิ่ง ซึ้งถ้าเคลื่อนไหวได้ จะเห็นเลยว่า แดงกะน้ำเงินตอนหมุนนั้น "มันเร็วไม่เท่ากัน"
ซึ้งก็เกิดขึ้นจากการทดเฟือง กันในลักษณะ "panetary gear" ที่ได้เล่าไว้ก่อนหน้า โดยสีแดงหมุนไป4รอบ
สีน้ำเงินจะหมุนเพียง3รอบ ตามความสัมพันธ์ของฟันที่เค๊าออกแบบทดมา ซึ่งมันก็สามารถคำนวนกันได้ แต่ชั้นนี้
เพียงเพื่อความเข้าใจพื้นฐานการทำงานก็ขออนุญาตข้ามๆมันไปซะก่อน
พอรู้จักมันครบ 3ชิ้นส่วนเฟืองหลักแล้ว หัวใจของการเกิดการทดเป็นเกียร์ต่างๆถึงสามเกียร์ ก็เริ่มง่ายแล้ว
เพราะsun gearที่ศูนย์กลางแกนนั้นล๊อคอยู่กับที่ไม่เคลื่อนไหวแน่ๆ การ"input"แรงเข้าไปหมุนชิ้นส่วนทั้งสาม
ที่ประกอบขบเฟืองกันไว้เรียบร้อยแล้วนั้น ก็จะมีเพียง"planet cage" และ "ring gear"เท่านั้นที่จะเคลื่อนที่
ไปในลักษณะของการหมุนไป"แต่ไม่พร้อมกัน" เนืองจากการทดกันในรูปแบบนี้ "ring gearจะหมุนเร็วกว่า
planet cage" จะเร็วกว่าเท่าไร ก็แล้วแต่ความสัมพันธ์ของจำนวนฟันเฟืองที่ออกแบบไว้
พอเกิดชิ้นส่วนภายในสองชิ้น"ที่หมุนไปในทิศทางเดียวกัน หมุนเกาะเกี่ยวตามๆกันไป แต่ด้วยความเร็วที่ไม่เท่ากัน"
ก็ใช้ประโยชน์จากตรงข้อนี้ได้แล้ว
หากเราเชื่อมต่อแรงจากขาเรา ให้ input ไปที่ชิ้นส่วน "planet cage" ที่ช้ากว่า แรงจะถูกส่งต่อไปตามกลไกเฟือง
ถึง "ring gear" ที่เร็วกว่า ขาเตะขับกระป๋องของ "ring gear" ก็จะไปขับล้อให้หมุนเร็วกว่าที่ต้นทาง ซึ่งก็จะเร็วกว่าขาเตะ
ของ "planet cage" ทำให้ที่"เกียร์3"เราจะได้ยินเสียงติ๊กของ "planet cage" ถูกเฟืองที่ขอบกระป๋องวิ่งแซงรูดไปดัง
ติ๊กๆๆๆขณะที่ปั่นอยู่
ที่เกียร์สอง แรงจากขาเราจะถูกย้ายไปไว้ที่ ring gear ซึ่งเร็วเป็นที่สุดอยู่ภายในอยู่แล้ว แรงส่งมาได้เท่าไร ก็ขับล้อ
ไปเท่านั้น ที่เกียร์2 อัตราทดภายในจึงไม่มี! เหลือแต่อัตราทดภายนอก คือใส่cogกี่ฟัน ล้อก็หมุนไปได้ตามนั้นเป๊ะ!
ที่เกียร์1 แรงยังถูกส่งมาไว้ที่ ring gear แต่กลไกครัชจะไปกดขาเตะกระป๋องของ ring gear ให้หุบลง ring gear
รับแรงมาเท่าไร ตัวมันเองโดนหุบขาไม่ให้เชื่อมกับกระป๋อง ก็จะทดลงต่อไปยัง planet cage ให้ช้าลง เพราะฉะนั้น
ก็จะเหลือแต่ขาติ๊กของ planet cage ที่ยังเกาะกระป๋องอยู่ ซึ่งถูกทดเอาไว้ให้วิ่งช้ากว่าตามอัตราทดที่มี ก็จึงเกิดการ
ทดเป็น "low gear" ขึ้นมา

การเชื่อมต่อแรงจากขาเรา ไปยังชิ้นส่วน "planet cage" หรือ "ring gear" ก็ทำผ่านเจ้าครัชกากบาท ที่วิ่งขึ้นลง ไปจิ้
สัมผัสกับกลไกต่างๆตามแรงดึงของสายสลิง ซึ่งถูกกำหนดระยะเคลื่อนที่ตายตัวจากทริกเกอร์ ที่เราโยกไปมา
หลักใหญ่ใจความของการ เกิดเป็นเกียร์ต่างๆภายในเกียร์ดุม3เกียร์ ก็คงมีประมาณนี้..นอกนั้นเป็นส่วนของรายระเอียด
อาทิ ทำไมบ้างรุ่นมีอาการคล่อมเกียร์เกิดขึ้นได้ง่าย บางรุ่นไม่คล่อมเลย บางรุ่นเปลี่ยนเกียร์ง่าย บางรุ่นต้องม้วนหลัง
แปดตลบ บางรุ่นใช้แท่งกด บางรุ่นใช้โซ่ดึง บางรุ่นหมุนมาทางนี้ดัง บางรุ่นไม่ดัง พวกนี้ล้วนเป็นการพลิกแพลงจากการ
ออกแบบ แต่หลักคร่าวๆก็จะเป็นประมาณนี้เหมือนๆกันซะส่วนใหญ่ครับ
ส่วนคำถามต่อ เรื่องที่ว่าแล้ว"มันเปลี่ยนเกียร์ได้อย่างไร" ของคุณ"Fisherman41"
ก็เป็นเรื่อง"น่าชวนสงใส"ต่อไปอีก เห็นคำถามเมื่อวานเย็น กะว่าจะทำคลิปง่ายๆให้ชม แต่..
ปรากฏว่าเลนส์กล้องหนอนของผม มันมีอาการเลนส์ค้างขณะถ่ายซะก่อน เลยต้อง
พยายามใช้ภาพจากอินเตอร์เนตแทนไปก่อนนะครับ ผมจะกลับจากต่างจังหวัดปลาย
อาทิตย์หน้า ถ้าอธิบายแล้วยากจะเข้าใจอย่างไร ขออุญาตเป็นว่าเดี๋ยวกลับมาแล้วจะ
ปรับปรุงให้ครับ
ตัวอย่างภาพ ผมขอใช้เป็นชุดเกียร์ "SA" ในรุ่น "AW" เนื่องจากมีกลไกเรียบง่าย ออกมานานสุด
มีคนใช้เยอะ มาเป็นตัวอย่างพื้นฐานนะครับ ไม่ใช่ว่าใส้ในจะเป็นแบบนี้เหมือนกันหมดนะครับ
เริ่มจากเรามารู้จัก ชื่อเรียกชิ้นส่วนสำคัญๆต่างๆ ให้มีชื่อเรียกขานได้ตรงกันเสียก่อน

ส่วนของเฟืองที่ศูนย์กลาง เรียก "sun gear" ดูคล้ายว่าเป็นพระอาทิตย์ที่อยู่ตรงกลางวงโคจรของดาวบริวารดวงอื่น
ในกลไกอย่างอื่น อย่างสว่านไฟฟ้าsun gearนั้นเคลื่อนที่หมุนรอบไปขับเฟืองอื่นก็ได้
แต่ในลูกดุมเกียร์จักรยานนั้น เฟืองชิ้นนี้จะติดแน่นอยู่กับแกนดุม ไม่หมุนไปไหน อยู่นิ่งๆ
เป็นหลักทดให้เฟืองบริวารหมุนรอบเท่านั้น
ในชั้นวงถัดออกมา เรียก "planet gear" ในชุดเกียร์ดุมจะทำเป็น"กรง"(cage)ขังชุดลูกเกียร์planet
ทั้ง4ลูกยึดตำแหน่งแน่นอนเอาไว้ เรียกรวมกันเป็น "planet cage" ยังมีชิ้นส่วนสำคัญที่ติดมาพร้อม
กันกับcage ซึ้งขาดไม่ได้เลยคือขาเตะเกียร์ต่ำ (low gear pawl)ซึ่งจะกางของมันอยู่อย่างงี้ตลอดเวลา

ส่วนประกอบที่จะสร้างอัตราทดชิ้นสุดท้ายคือ "ring gear" ซึ่งจะมาครอบพอดีกัน กับเฟืองplanetทั้ง4
ภาพกลไกสำคัญที่สร้างอัตตราทดทั้ง3ส่วน เมื่อประกอบอยู่ในที่ของมันแล้ว ชิ้นส่วนสำคัญที่ติดมา
ด้วยกับเกียร์วงแหวนคือ ขาเตะเกียร์วงแหวน(gear ring pawl) ซึ่งขาคู่ที่เกียร์วงแหวนนี้จะถูกกดให้หุบ
ลีบลงไปได้ ด้วยกลไกจากครัชกากบาท ในตอนที่เราเข้าเกียร์1 ตอนปั่นอยู่ที่เกียร์1มันถึงเงียบๆไงครับ
เพราะเหลือแต่ขาที่ planet cage เพียงคู่ซ้ายแค่นั้นที่ขับกระป๋องอยู่
เจ้าขาเตะ"สองคู่" 4ตัว ที่ปลายด้านในกระป๋องซ้ายขวานี้ ก็มีหน้าที่สำคัญมาก เพราะ กลไกภายในที่ถูกขับเคลื่อนอยู่
จะส่งกำลังไปหมุนล้อได้ ก็ต้องทำโดยขับผ่านขาเตะเล็กๆสองคู่นี้ ด้วยการหุบเข้า หรือกางออกไปเชื่อมต่อกับ
เจ้าเปลือกกระป๋องนม(shell)กลวงๆ เพื่อผ่านแรงต่อไปซี่ลวดและวงล้อ ขณะเดียวกันก็สร้างเสียงติ๊กๆๆๆๆ ที่บ้าง
ก็เห็นเป็นความไพเราะ หรือเป็นว่าดังรำคาญ ก็ดังมาจากเจ้าขาสองคู่นี่เอง

สีแดงคือ gear ring สีน้ำเงินคือ planet cage ขาเตะในที่นี้มองไม่เห็น แต่ก็จะอยู่ที่ด้านปลาย หัวท้ายกระป๋อง
เสียดายว่าภาพนี้มันเป็นภาพนิ่ง ซึ้งถ้าเคลื่อนไหวได้ จะเห็นเลยว่า แดงกะน้ำเงินตอนหมุนนั้น "มันเร็วไม่เท่ากัน"
ซึ้งก็เกิดขึ้นจากการทดเฟือง กันในลักษณะ "panetary gear" ที่ได้เล่าไว้ก่อนหน้า โดยสีแดงหมุนไป4รอบ
สีน้ำเงินจะหมุนเพียง3รอบ ตามความสัมพันธ์ของฟันที่เค๊าออกแบบทดมา ซึ่งมันก็สามารถคำนวนกันได้ แต่ชั้นนี้
เพียงเพื่อความเข้าใจพื้นฐานการทำงานก็ขออนุญาตข้ามๆมันไปซะก่อน
พอรู้จักมันครบ 3ชิ้นส่วนเฟืองหลักแล้ว หัวใจของการเกิดการทดเป็นเกียร์ต่างๆถึงสามเกียร์ ก็เริ่มง่ายแล้ว
เพราะsun gearที่ศูนย์กลางแกนนั้นล๊อคอยู่กับที่ไม่เคลื่อนไหวแน่ๆ การ"input"แรงเข้าไปหมุนชิ้นส่วนทั้งสาม
ที่ประกอบขบเฟืองกันไว้เรียบร้อยแล้วนั้น ก็จะมีเพียง"planet cage" และ "ring gear"เท่านั้นที่จะเคลื่อนที่
ไปในลักษณะของการหมุนไป"แต่ไม่พร้อมกัน" เนืองจากการทดกันในรูปแบบนี้ "ring gearจะหมุนเร็วกว่า
planet cage" จะเร็วกว่าเท่าไร ก็แล้วแต่ความสัมพันธ์ของจำนวนฟันเฟืองที่ออกแบบไว้
พอเกิดชิ้นส่วนภายในสองชิ้น"ที่หมุนไปในทิศทางเดียวกัน หมุนเกาะเกี่ยวตามๆกันไป แต่ด้วยความเร็วที่ไม่เท่ากัน"
ก็ใช้ประโยชน์จากตรงข้อนี้ได้แล้ว
หากเราเชื่อมต่อแรงจากขาเรา ให้ input ไปที่ชิ้นส่วน "planet cage" ที่ช้ากว่า แรงจะถูกส่งต่อไปตามกลไกเฟือง
ถึง "ring gear" ที่เร็วกว่า ขาเตะขับกระป๋องของ "ring gear" ก็จะไปขับล้อให้หมุนเร็วกว่าที่ต้นทาง ซึ่งก็จะเร็วกว่าขาเตะ
ของ "planet cage" ทำให้ที่"เกียร์3"เราจะได้ยินเสียงติ๊กของ "planet cage" ถูกเฟืองที่ขอบกระป๋องวิ่งแซงรูดไปดัง
ติ๊กๆๆๆขณะที่ปั่นอยู่
ที่เกียร์สอง แรงจากขาเราจะถูกย้ายไปไว้ที่ ring gear ซึ่งเร็วเป็นที่สุดอยู่ภายในอยู่แล้ว แรงส่งมาได้เท่าไร ก็ขับล้อ
ไปเท่านั้น ที่เกียร์2 อัตราทดภายในจึงไม่มี! เหลือแต่อัตราทดภายนอก คือใส่cogกี่ฟัน ล้อก็หมุนไปได้ตามนั้นเป๊ะ!
ที่เกียร์1 แรงยังถูกส่งมาไว้ที่ ring gear แต่กลไกครัชจะไปกดขาเตะกระป๋องของ ring gear ให้หุบลง ring gear
รับแรงมาเท่าไร ตัวมันเองโดนหุบขาไม่ให้เชื่อมกับกระป๋อง ก็จะทดลงต่อไปยัง planet cage ให้ช้าลง เพราะฉะนั้น
ก็จะเหลือแต่ขาติ๊กของ planet cage ที่ยังเกาะกระป๋องอยู่ ซึ่งถูกทดเอาไว้ให้วิ่งช้ากว่าตามอัตราทดที่มี ก็จึงเกิดการ
ทดเป็น "low gear" ขึ้นมา
การเชื่อมต่อแรงจากขาเรา ไปยังชิ้นส่วน "planet cage" หรือ "ring gear" ก็ทำผ่านเจ้าครัชกากบาท ที่วิ่งขึ้นลง ไปจิ้
สัมผัสกับกลไกต่างๆตามแรงดึงของสายสลิง ซึ่งถูกกำหนดระยะเคลื่อนที่ตายตัวจากทริกเกอร์ ที่เราโยกไปมา
หลักใหญ่ใจความของการ เกิดเป็นเกียร์ต่างๆภายในเกียร์ดุม3เกียร์ ก็คงมีประมาณนี้..นอกนั้นเป็นส่วนของรายระเอียด
อาทิ ทำไมบ้างรุ่นมีอาการคล่อมเกียร์เกิดขึ้นได้ง่าย บางรุ่นไม่คล่อมเลย บางรุ่นเปลี่ยนเกียร์ง่าย บางรุ่นต้องม้วนหลัง
แปดตลบ บางรุ่นใช้แท่งกด บางรุ่นใช้โซ่ดึง บางรุ่นหมุนมาทางนี้ดัง บางรุ่นไม่ดัง พวกนี้ล้วนเป็นการพลิกแพลงจากการ
ออกแบบ แต่หลักคร่าวๆก็จะเป็นประมาณนี้เหมือนๆกันซะส่วนใหญ่ครับ
- Step&Time
- ขาประจำ
- โพสต์: 101
- ลงทะเบียนเมื่อ: 06 ส.ค. 2008, 21:03
- Tel: 0942422563
- team: ไร้สังกัด
- Bike: Brompton, Neobike, BS Grandtech, Trek
- ตำแหน่ง: กทม
Re: เกียร์ดุม ไม่ดุม
ขอบคุณ คุณ Tongga ครับ
อธิบายได้ละเอียด
เข้าใจง่ายจริง ๆ
สุดยอดครับ
อธิบายได้ละเอียด
เข้าใจง่ายจริง ๆ
สุดยอดครับ
- vanox
- ขาประจำ
- โพสต์: 2005
- ลงทะเบียนเมื่อ: 12 เม.ย. 2010, 07:09
- ติดต่อ:
Re: เกียร์ดุม ไม่ดุม

ชอบคำนี้จริงๆ "เฟืองนพเคราะห์" ของจารย์ ต๋อง คำไทยเนี่ยได้รมณ์สุดๆ
นำภาพมาประกอบคำอธิบายเห็นภาพได้ละเอียดชัดเจนเลยครับ
ให้ดีน๊ะจารย์ต๋อง work shop ครั้งหน้าจัดทำ "เฟืองนพเคราะห์" อย่างในรูปนี้น่าจะเป็นการดียิ่ง...อิอิ
จารย์ ต๋อง ขอบคุณครับ +100
-
clubfit
- ขาประจำ
- โพสต์: 1582
- ลงทะเบียนเมื่อ: 25 ส.ค. 2008, 09:57
- Tel: 08.4547.4999
- ตำแหน่ง: Bangkok 10250
- ติดต่อ:
Re: เกียร์ดุม ไม่ดุม
ได้ความรู้เยอะเลยครับคุณต๋องvanox เขียน:
ชอบคำนี้จริงๆ "เฟืองนพเคราะห์" ของจารย์ ต๋อง คำไทยเนี่ยได้รมณ์สุดๆ
นำภาพมาประกอบคำอธิบายเห็นภาพได้ละเอียดชัดเจนเลยครับ
ให้ดีน๊ะจารย์ต๋อง work shop ครั้งหน้าจัดทำ "เฟืองนพเคราะห์" อย่างในรูปนี้น่าจะเป็นการดียิ่ง...อิอิ![]()
จารย์ ต๋อง ขอบคุณครับ +100
และก็เห็นชัดมากเลยครับคุณแว่น รูปนี้
ว่าแต่ว่าเอาชุดนี้ไปใส่แล้วจะแรงขนาดไหนไม่รู้นะ
ชมใน Facebook หน่อยมั้ย : https://www.facebook.com/ClubfitAndFixed?ref=hl