เห็นว่าเป็นความรู้ดี แต่หลายคนยังไม่ได้อ่านและไม่รู้ ชาวรถพับลองอ่านดู ท่านไดมีข้อมูลเพิ่มเติมมากกว่า นี้เรามาลองแบ่งปันความรู้ใหม่ๆกัน ถ้าขัดหูขัดตาท่านใด ต้องขออภัยไว้ ณ กระทู้นี้ด้วยครับผม
poommm เขียน:ข้อที่1.ใครเป็นคนที่คิดค้นรถจักรยานพับคันแรกของโลก
ข้อที่2.รถจักรยานพับคันแรกของโลกใช้ชื่อยี่ห้อว่าอะไร
ข้อที่3.รถจักรยานพับที่ว่านี้กำเนิดในประเทศอะไร
....
เป็นคำถามที่ไม่กล้าตอบครับ
เพราะคำถามที่ต้องการไล่หาข้อมูลประวัติศาสตร์จักรยาน(ร่วม 200 ปี)
...
เวบไซต์เกี่ยวกับประวัติรถพับที่ดีที่สุด คือ http://www.foldingcyclist.com
เพิ่งเปิดตัวเมื่อปี 2006 มีข้อมูลอ้างอิงจากบันทึกการจดสิทธิบัตรเรียบเรียงตามปี
ซึ่งก่อนหน้านี้การค้นหาข้อมูลประวัติรถพับค่อนข้างยาก
นอกจากจะศึกษาจำเพาะเจาะจงเป็นยี่ห้อๆไป
ข้อมูลเหล่านี้ยังเป็นเพียง"เชื่อว่า น่าจะ"
แต่ก็มีหลักฐานอ้างอิงตามบันทึกการจดสิทธิบัตร
ซึ่งปีที่ระบุ เป็นปีที่ออกสิทธิบัตร ตัวต้นแบบจึงเกิดก่อน
สายการผลิตย่อมเกิดหลัง
ส่วนที่ว่า คิดเมื่อไหร่ จดเมื่อไหร่ ผลิตเมื่อไหร่
ก็ต้องว่ากันไปเป็นยี่ห้อ เป็นรุ่นไป
...
งาน Bangkok Folding Bike Summit ครั้งแรกปี 2007
ผ้าที่ระลึกจึงเป็นรูปล้อโตพับของ William Grout 1878
ตามข้อมูลของ http://www.foldingcyclist.com
ซึ่งก่อนหน้านี้ไม่มีหลักฐานการออกแบบจักรยานที่พับได้มาก่อน
และล้อโตพับก็ไม่ได้มีการผลิตขึ้นมา เพราะไม่ปรากฏบันทึกภาพถ่ายหรือตัวเป็นๆ
...
การนับว่าเป็น"ครั้งแรกในโลก"ในแต่ละสาขา มันดิ้นได้และมีการกล่าวอ้างกัน แบบต่างมีเหตุผล
การตัดสินจึงขึ้นอยู่กับว่าเอาอะไรเป็นเกณฑ์
แม้กระทั่ง "จักรยานคันแรกของโลก"การจัดว่าคันใดเป็นคันแรกยากครับ
มีตัวแปร ข้อแม้ และการกล่าวอ้างกัน อยู่ที่เราจะตัดสินด้วยข้อแม้ใด
...
การอ้างอิงทางประวัติศาสตร์เกี่ยวกับพัฒนาการของจักรยาน
เริ่มตั้งแต่บันทึกของอียิปต์โบราณ จีนโบราณ ภาพสเก็ตของดาวินชี่
เป็นเรื่องไกลตัวและยากต่อการศึกษาค้นคว้ามาก
เอากันแบบเริ่มมีตัวเป็นๆให้จับต้องได้
...
1791 Celerifere โดย Mede de Sivrac ฝรั่งเศสเก่าสุด
แต่จะนับเป็นจักรยานหรือไม่ ? เพราะปั่นไม่ได้ เลี้ยวไม่ได้ ไม่ได้ใช้เป็นพาหนะ แต่ใช้เป็นของเล่นของเหล่าขุนนาง
...
1818 Dandy Horse โดย Baron Karl Draisienne เยอรมัน
เลี้ยวได้ ใช้แทนม้า แต่ไม่มีที่ปั่น นับเป็นจักรยานหรือไม่ ?
...
1839 Macmillan โดย Kirkpatrick Macmillan สก๊อตแลนด์
มีระบบส่งกำลังล้อหลัง ขาคนขี่ไม่แตะพื้น นับเป็นจักรยานหรือไม่ ? เพราะโลกยังไม่มีการใช้คำเรียกสิ่งประดิษฐ์เหล่านั้นว่า "Bicycle"
...
1861 velocipede/Boneshaker ของฝรั่งเศส
ระบบขับล้อหน้าแบบบันได ซึ่งก็ยังไม่มีคำว่า "Bicycle"
...
1870 คำว่า "Bicycle"ใช้ครั้งแรกกับ Penny Farthing โดย James Starley อังกฤษ
ดังนั้นการจะนับว่างานประดิษฐ์ชิ้นไหนเป็นจักรยานคันแรกของโลกจึงมีตัวแปรต่างๆดังที่ได้อธิบาย
...
รถพับ หรือ Folding Bike ก็เช่นกัน
หากจะนับการจัดเก็บจักรยานเพื่อความสะดวกในการขนย้าย
ภาพสิทธิบัตรรถล้อโตพับของ William Grout 1878 จึงน่าจะเชื่อได้ว่าเป็นรถพับคันแรกของโลก
ซึ่งก็ไม่มีข้อมูลอะไรเพิ่มเติมมากไปกว่าในหน้าเวบ http://www.foldingcyclist.com
ตัวเฟรมพับได้ แต่ล้อแยกชิ้น ไม่ได้อยู่รวมกันเป็นยวงทั้งคัน
ไม่มีชื่อเรียกสิ่งประดิษฐ์ชิ้นนี้
..
ถ้าจะนับแบบพับเป็นยวงคงต้องเป็นของ Michael B. Ryan 1893
แต่ไม่มีการสร้าง
...
ถ้าจะนับแบบตัวเป็นๆทำจริงๆก็ต้อง Pedderson สงครามโลกครั้งที่ 1
ที่ไม่ได้ออกแบบมาเพื่อกิจการทหารอย่างเดียว
แต่ผลิตขึ้นมาเชิงพาณิชย์ด้วย
...
Moulton ก็ไม่ใช่ผู้สร้างรถพับคันแรก
แต่ Moulton เป็นผู้บุกเบิกโลกของรถล้อเล็กสมรรถนะสูง
และก็ไม่ใช่คนแรกที่มีแนวคิดนี้
มีความใช้รถล้อเล็กทดแทนรถล้อใหญ่ในฝรั่งเศสมาตั้งแต่ปี
แต่ยังไม่เป็นที่นิยมหรือยอมรับกัน
รถล้อเล็กจึงเป็นเพียงจักรยานสำหรับเด็ก หรือรถขี่เล่นไม่เน้นใช้งานจริง
รถล้อเล็กในปัจจุบันถูกประเดิมเปิดศักราชในยุคของ Moulton ปี 1962-1974
เฟรมทรงใหม่ ล้อขนาดเล็ก ประสิทธิภาพใกล้เคียงถึงเหนือกว่ารถล้อใหญ่
ท่อทรงโคนถูกนำมาใช้แทนท่อทรงกระบอก
การใช้ท่อบางชนประสานท่อโดยไม่ใช้การเข้า Lug แบบไดมอนเฟรม
Moulton มีการออกแบบรถพับด้วยเช่นกัน แต่ไม่มีการผลิต หรือแม้กระทั่งสร้างตัวต้นแบบ
...
รถพับรุ่นแรกๆหลังจาก Moulton เปิดตัวแล้วมีหลายตัวด้วยกัน
เช่น Raleigh RSW ที่ลอกแบบไปผลิตโดยตัดระบบกันสะเทือนออก
Bikerton ปี 1971 เฟรมอลูไม้หน้าสาม พับหักลำ (พับยกยวง)
ตามมาด้วย Dahon และ Brompton ที่เริ่มในปี 1975 เหมือนกัน
แต่ Dahon เริ่มสายการผลิตอย่างจริงจังในจีนปี 1982
Strida รับรางวัล 1982 เข้าสู่ธุรกิจ 85 ผลิตจริง 87
Bikefriday 1992
Birdy 1995
...
ระบบกันสะเทือนในจักรยานเองก็ไม่ใช่ของใหม่
มีการออกแบบและติดตั้งกันมาตั้งแต่ยุคเริ่มแรกของจักรยาน
...
การศึกษาข้อมูลเกี่ยวกับจักรยานพับจึงมีทั้งแนวกว้าง(Timeline) และแนวลึก(Brands)
".......แรกของโลก" ว่ากันยาวทุกสาขาครับ
...
แต่คำเฉลย Dahon ผิดแน่นอนครับ
David Hon มีต้นแบบนับสิบแบบก่อนปี 75
ตัวแรกที่สรุปและผลิตจริงคือ ตัว Classic ค้ำคอ
http://www.bickertonbicycles.co.uk/bick ... edahon.jpg
หลังจากเปิดโรงงานในจีนแล้ว Dahon ประสบความสำเร็จด้านยอดขาย และเป็นผู้ถือครองสิทธิบัตรสำคัญๆเกี่ยวกับรถพับไว้หลายตัว
รถพับหลายยี่ห้อจึงต้องจ่ายค่าสิทธิบัตรการออกแบบให้กับ Dahon หากแบบที่ใช้ซ้ำกับ Dahon
เช่น ท่อนั่งเยื้องกระโหลก หลักอานทะลุยันพื้น Brompton ยังถูกเรียกร้องค่าสิทธิบัตรข้อนี้เหมือนกัน
อันเป็นที่มา Brompton ยุคที่เปิดสายการผลิตในไต้หวัน โดยโรงงาน Neobike
และเกิด Neobike Clasic ที่มีเฟรมคล้าย Dahon แต่คอและแฮนด์เหมือน Brompton
...
ต้องขออภัยเจ้าของกระทู้ ที่จำเป็นต้องให้ข้อมูลที่แตกต่างออกไป
เพื่อไม่ให้เกิดการเข้าใจผิด และสับสนในข้อมูลเกี่ยวกับประวัติความเป็นมาของรถพับ
ซึ่งข้อมูลดิบเหล่านี้ ค่อนข้างหยาย เพียงเพื่อลำดับเหตุการณ์ตามปี ค.ศ.ว่าเคยเกิดอะไรขึ้น
มากกว่านี้ต้องไล่เจาะแนวลึกกันต่อไปครับ
...
..
.
ซินเจียยู่อี่ ซินนี้ฮวดไช้ แฮปปี้ วาเลนไทน์ ทุกท่านครับ
คืนนี้จะเอาของแดงๆจากค่าย Moulton มาฝากครับ
http://thaimtb.com/forum/viewforum.php?f=244
...
..
.
