ปั่นไปแบบเปียกๆ กลางสายฝน บ้านโป่ง - เขาชะงุ้ม โพธาราม

[เอ้ บ้านโป่ง]

สวัสดีครับ

วันอาทิตย์ผมก็หาเรื่องไม่ว่างกับงานประจำอีกแล้ว ยังไงก็ปิดร้านหาเรื่องปั่นเที่ยว ถึงฝนจะตก แดดจะออก น้ำจะท่วมไม่ท่วม ถ้าเสือภูเขาออกแรงปั่นแล้วพาผมไปที่อยากจะไปได้ก็ปั่นไป งานนี้เพื่อไม่ให้เสียโอกาส ที่ในหลวงจะเสด็จมายังโครงการศึกษาที่ดินเสื่อมโทรมเขาชะงุ้ม โพธาราม ราชบุรี แต่ก็มีอันต้องเลื่อนไปโดยไม่มีกำหนด ผมก็ขอปั่นไปดูสิ่งที่ท่านได้มาเปลี่ยนแปลงเมื่อ 20 กว่าปีที่แล้วว่าเป็นอย่างไร และตามเส้นทางไปกลับก็ผ่านตามที่ต่างๆ ที่ปั่นไปได้อย่างสบายตา สบายใจ เชิญชมครับ


[youtube]OCrbrcgFla4&feature[/youtube]

เปิดเพลงนี้เบาๆ ดูรูปทริปไปด้วย สบายๆ



จากบ้านโป่งปั่นเส้นริมแม่น้ำแม่กลองไปทางวัดใหญ่นครชุมน์ เพียงออกจากบ้านมา 2 กิโล ฝนก็ตกพรำ ๆ แต่ความตั้งใจที่ปลายทางมันมีมากกว่า พร้อมรู้อยู่แล้วว่าฝนต้องตก เลยเอากล้องรุ่นกันน้ำมา ถ่ายรูปกลางสายฝนได้อย่างสบายๆ ครับ



ระดับแม่น้ำแม่กลองขึ้นพอสมควร มาแบบขุ่นๆ จากเมืองกาญฯ



ข้ามสะพานมาอีกฝั่งแถววัดม่วง เป็นวัดที่มีพิพิธภัณฑ์พื้นบ้าน หลังคาสีแดงหลังตรงหลังเจดีย์มุมขวาภาพน่ะครับ ที่ทริปเดี่ยวของผมปั่นมาเมื่อเดือนที่แล้ว ด้านล่างของหน้าลิ้งค์นี้เลยครับ http://www.thaimtb.com/forum/viewtopic. ... 6&t=541075

[เอ้ บ้านโป่ง]

ปั่นตากฝน เลาะถนนริมน้ำอีกฝั่ง......



จนผ่านวัดบัวงาม แล้วต้องข้ามสะพานข้างวัด ซึ่งเป็นแก่งเล็กๆ มีปลาชุกชุมมาก

[เอ้ บ้านโป่ง]

จะมีถนนขนานแก่ง ซึ่งปั่นขึ้นไปเรื่อยจะเป็นคลองส่งน้ำ และจะมีบึงใหญ่อยู่อีกฝั่งถนน ชื่อบึงกาจับ เป็นบ่อดินเก่า มีถนนทางดินโดยรอบ แต่ไม่ค่อยเหมาะให้เข้าไปเท่าไหร่เพราะเปลี่ยวและวังเวงมากครับ



ปั่นจนทะลุตัดกับคลองชลประทาน ก็เลี้ยวซ้าย ไปทางทุ่งหนองสองห้อง คลองชลประทานเส้นนี้ผมเคยปั่นยาว จะไปถึงวัดหนองหอยที่ราชบุรีเลยครับ เป็นทางลูกรังตลอด สภาพอากาศฝนยังตกไม่หยุดหย่อนเลย ก็ลุยลูกรังแบบมันๆ ไม่กลัวเปียกกลัวเปื้อน

[เอ้ บ้านโป่ง]

ปั่นมันๆ สไตล์เสือภูเขาอย่างผมล่ะครับ



มาจนถึงแยกเข้าวัดรับน้ำ .... เวลาผมปั่นจักรยานส่วนใหญ่ ก่อนเดินทางผมจะไปวางเส้นทางใน google/maps ก่อน แล้วยึดวัด, โรงเรียน, รพ.ชุมชน หรือสถานที่ราชการเป็นหลัก แล้วจดเป็นแผนที่เล็กๆ ติดตัวเวลาปั่น จะได้ไม่หลงครับ



ช่วงนี้เพิ่งจะดำนากันใหม่ๆ ข้าวเพิ่งจะตั้งต้น ก็ดูสวย เขียวแบบธรรมชาติ ดูแล้วสบายตาครับ

[เอ้ บ้านโป่ง]

ท่ามกลางฝนที่กำลังตก ชาวนาก็ถือเป็นเวลาดีที่จะดำนา ผมก็จอดคุยกลางสายฝนยังงั้นแหละ เค้าตั้งใจปลูกข้าวให้เราได้กินกันนะ แต่ทำไม่มีปัญหาราคาอย่างที่กำลังเป็นข่าวอยู่ตอนนี้ กระดูกสันหลังของชาติ !!!



ผ่านวัดมาบแค ที่วัดนี้เคยกรุแตกมาเมื่อปีที่แล้ว รื้อศาลาเก่าออกแล้วเจอพระผงเก่าจำนวนมาก



เห็นภูเขาปลายทางร่ำไรแล้ว ลูกที่มีเมฆคลุมยอดน่ะครับ แต่โครงการฟื้นฟูของในหลวงอยู่อีกฝั่งเขา

[เอ้ บ้านโป่ง]

ใกล้จะถึงอีกฝั่งของเขาเขียวแล้ว .... ฝนเริ่มซาลง

[เอ้ บ้านโป่ง]

ข้าวโพดใบกำลังงาม ออกลูกมาก็น่าจะดีด้วย ปลูกแบบสวนผสมกับมะพร้าว



ปั่นขึ้นมาจนถึงคลองส่งน้ำ ยังต้องปั่นเลี้อยตามคลองไปอีกฝั่งเขา ทางราดยางเรียบเนียน .... ปั่นไปก็ฟังเสียงยาง 2.2 เม็ดดอกยางฟู่ ๆ ๆ ดังดีจริงๆ และก็หนืดดีจริงๆ ด้วย



ปั่นอีก 8 กิโลจนพ้นมาอีกฝั่งเขา จะถึงวัดเขาเขียวก่อนจะถึงโ๕รงการสัก 1 กิโล ก็จอดนั่งพักก่อนครับ พระองค์ใหญ่มากๆ เทียบกับจักรยานผมที่อยู่ด้านหน้า

[เอ้ บ้านโป่ง]

และก็ถึงโครงการศึกษาฯ เขาชะงุ้ม



ปั่นเข้าไปด้านในจะผ่านพื้นที่ฟื้นฟูรูปแบบต่างๆ จากสภาพดินที่แห้งแล้งมีแต่กรวดหินกลับมาสร้างคุณค่าทั้งทางสภาพแวดล้อมให้เขียวขจีด้วยพืชพรรณต่างๆ และเกิดผลผลิตได้

[เอ้ บ้านโป่ง]

[เอ้ บ้านโป่ง]

ปั่นจักรยานไปหมุนปั๊มน้ำ รดน้ำในแปลงสาธิต ซึ่งมีทั้งผักชี คะน้า กระเพราะ มะเขือเปราะ ฯลฯ



บ่อปลานิล เป็นปลาที่ผมชอบกินมาก เอามาบั้งแล้วทอดกรอบ จิ้มพริกน้ำปลากระเทียม อร่อย !!! แต่กว่าที่จะอร่อยได้ที่มาของปลานิลในเมืองไทยก็น่าสนใจนะครับ



ปลานิลสามารถอาศัยอยู่ได้ในน้ำจืดและน้ำกร่อย มีถิ่นกำเนิดเดิมอยู่ที่ทวีปแอฟริกา พบทั่วไปตามหนอง บึง และทะเลสาบในประเทศซูดาน, ยูกันดา และทะเลสาบแทนกันยีกา ปลานิลเข้าสู่ประเทศไทยครั้งแรกโดยสมเด็จพระจักรพรรดิอะกิฮิโตะ เมื่อครั้งดำรงพระอิสริยยศมกุฎราชกุมารแห่งประเทศญี่ปุ่น ซึ่งทรงจัดส่งเข้ามาทูลเกล้าถวายพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว เมื่อวันที่ 25 มีนาคม พ.ศ. 2508 จำนวน 50 ตัว ครั้งนั้นได้โปรดเกล้าฯ ให้ทดลองเลี้ยงปลานิลในบ่อภายในสวนจิตรลดา เป็นหนึ่งโครงการในโครงการส่วนพระองค์ สวนจิตรลดา

ผลการทดลองปรากฏว่าปลานิลที่ทรงโปรดเกล้าให้ทดลองเลี้ยงได้เจริญเติบโตและแพร่ขยายพันธุ์ได้เป็นอย่างดี ต่อมาจึงได้พระราชทานชื่อว่า ปลานิล (โดยมีที่มาจากชื่อแม่น้ำไนล์ (Nile) ที่เป็นถิ่นที่อยู่อาศัยดั้งเดิม หรือชื่อวิทยาศาสตร์ Tilapia nilotica) และพระราชทานพันธุ์ปลาดังกล่าวให้กับกรมประมงจำนวนหนึ่ง เมื่อวันที่ 17 มีนาคม พ.ศ. 2509 เพื่อนำไปขยายพันธุ์และแจกจ่ายแก่พสกนิกร และปล่อยลงไว้ตามแหล่งน้ำต่าง ๆ ตามที่เห็นว่าเหมาะสม เนื่องจากปลานิลมีคุณลักษณะพิเศษหลายอย่าง เช่น กินอาหารได้ทุกชนิด เช่น ไรน้ำ ตะไคร่น้ำ ตัวอ่อนของแมลงและสัตว์น้ำเล็ก ๆ มีขนาดลำตัวใหญ่ ความยาวประมาณ 10-30 เซนติเมตร แพร่ขยายพันธุ์ง่าย และมีรสชาติดี

ในปัจจุบันพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวยังโปรดเกล้าฯ ให้ทดลองเลี้ยงและแพร่ขยายพันธุ์ปลานิลในบ่อสวนจิตรลดาต่อไป ในทางวิชาการเรียกสายพันธุ์ปลานิลดังกล่าวว่า ปลานิลจิตรลดา ซึ่งยังคงเป็นปลานิลสายพันธุ์แท้ที่ประเทศไทยได้รับทูลเกล้าฯ ถวายพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว จากพระจักรพรรดิอะกิฮิโตะ

[เอ้ บ้านโป่ง]

หมูป่าหน้าดุ ... ก็มีเลี้ยงในโครงการฯ ตัวผู้เขี้ยวจะโง้งเชียว พร้อมจะขวิดถ้าต่อสู้



บ้านแบบพอเพียง อยู่แล้วเย็นสบาย



ต้นมะเฟือง ออกลูกเยอะมาก ตามกิ่งก้านเต็มไปหมด

[เอ้ บ้านโป่ง]

เข้าส่วนด้านในโครงการจะมีเส้นทางศึกษา เที่ยวชมรายละเอียดการพัฒนาในรูปแบบต่างๆ



อาจจะเตรียมหลุมไว้ เมื่อในหลวงท่านมาที่นี่จะปลูกต้นไม้ก็เป็นไปได้ เห็นมีป้ายเตรียมในพื้นที่



ป่า ๓ อย่าง ประโยชน์ ๔ อย่าง

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงให้ความสำคัญกับการปลูกป่าเพราะป่าให้อาหาร ให้น้ำ และให้อากาศ พระราชดำรัสเรื่องป่า ๓ อย่าง ประโยชน์ ๔ อย่าง ที่ได้พระราชทานเมื่อวันที่ ๗ มกราคม ๒๕๒๓ ความว่า "... การปลูกป่าถ้าจะให้ราษฎรมีประโยชน์ ให้เขาอยู่ได้ ให้ใช้วิธีปลูกไม้สามอย่าง แต่มีประโยชน์สี่อย่าง คือ ไม้ใช้สอย ไม้กิน ไม้เศรษฐกิจ โดยปลูกรองรับการชลประทานปลูกรับน้ำและปลูกอุดช่วงไหล่ตามร่องห้วยโดยรับน้ำฝนอย่างเดียว ประโยชน์ที่สี่คือช่วยอนุรักษ์ดินและน้ำ..."

สรุปความเข้าใจอย่างง่ายคือ ปลูกไม้ให้พออยู่ พอกิน พอใช้ และรักษาระบบนิเวศ

พออยู่ หมายถึง ไม้เศรษฐกิจปลูกไว้ทำที่อยู่อาศัยและจำหน่าย
พอกิน หมายถึง ปลูกพืชเกษตรเพื่อเป็นสมุนไพรและทำอาหาร
พอใช้ หมายถึง ปลูกไว้ใช้สอยและเป็นพลังงาน จำพวกไม้ฟืน ไม้ไผ่เป็นต้น
รักษาระบบนิเวศ หมายถึง ช่วยอนุรักษ์ดินและน้ำ สร้างความอุดมสมบูรณ์ ก่อให้เกิดความหลากหลายทางชีวภาพในผืนป่า

[เอ้ บ้านโป่ง]

"การปลูกหญ้าแฝกเพื่ออนุรักษ์ดินและน้ำ
และการปลูกหญ้าแฝกป้องกันร่องน้ำที่เำกิดจาก
การกัดเซาะของน้ำไม่จำเป็นต้องทำคันดินแล้ว
ปลูกหญ้าแฝกหน้าคันดินเพียงแต่ปลูกหญ้าแฝก
ตามแนวคอนทัวร์ก็จะทำให้เกิดคันดินอยู่แล้ว"
พระราชดำริ ๘ มิถุนายน ๒๕๓๕



เรือนพลับพลาที่ประทับที่สร้างไว้รับเสด็จในหลวง อยู่ริมอ่างเก็บน้ำตอนบนของโครงการ

[เอ้ บ้านโป่ง]

มีทางรอบอ่างเก็บน้ำ และมีหญ้าแฝกปลูกสองข้างตลอด



แนวน้ำไหลจากลำห้วยที่มาจากภูเขา



ก่อนจะปั่นออกมาจากอ่างเก็บน้ำ ผมได้มาก้มกราบที่ใต้ต้นประดู่้ที่ในหลวงท่านปลูกตั้งแต่ปี 2539 และกอดที่โคนต้น รู้สึกปลายปลื้มในพระมหากรุณาธิคุณที่ได้เปลี่ยนจากที่ดินอันแห้งแล้ง ให้กลับมาชุ่มชื่น เขียวขจี

[เอ้ บ้านโป่ง]

ป่าปลูกโดยไม่ต้องปลูก
พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว พระราชทานพระราชดำรัสเรื่องการปลูกป่าโดยไม่ต้องปลูก เมื่อวันที่ ๔ ธันวาคม ๒๕๓๗ ความว่า
"...เรื่องต้นไม้ขึ้นเองมีอีกแห่งหนึ่งท่านทั้งหลายควรจะไปได้เพราะไปง่าย คือ โครงการศึกษาวิธีการพื้นฟูที่ดินเสื่อมโทรมเขาชะงุ้ม ที่ตรงนั้น อยู่ใกล้ภูเขา เป็นที่ที่ป่าเสียไป เป็นป่าเสื่อมโทรม ที่เรียกว่าเสื่อมโทรมเพราะไม่มีต้นไม้ ไม่มีชิ้นดี เริ่มทำโครงการนั้นประมาณ ๗ ปี เหมือนกัน ไปดูเมื่อสัก ๒ ปี หลังจากทิ้งป่านั้นไว้ประมาณ ๕ ปี ตรงนั้นไม่ต้องทำอะไรเลย แต่ป่าเจริญเติบโตขึ้นมาเป็นป่าอุดมสมบูรณ์ ไม่ต้องปลูกสักต้นเดียว คืออย่าไปตอแยต้นไม้ อย่าไปรังแกต้นไม้ เพียงแต่ว่าคุ้มครองเขาหน่อย เขาขึ้นเอง.."

พระราชดำริเรื่องการปลูกป่าในพื้นที่โครงการ สรุปได้ คือ
ให้ทำการปลูกต้นไม้ต่างๆ แบบไม่เป็นระเบียบ เพื่อจะได้มีลักษณะป่าที่เป็นธรรมชาติโดยแท้จริง การปลูกต้นให้พิจารณาปลูกเป็นกลุ่มโดยมีไม้โตเร็วล้อมด้วยไม้โตช้าตามความเหมาะสมและให้ช่วยดูแลรักษาป่า อย่าไปรังแกป่า ถ้าปล่อยทิ้งไว้ไม่ให้ใครไปรบกวน ระยะเวลา ๓๐ - ๔๐ ปี ป่าแห่งนี้จะฟื้นคืนสภาพจากป่าเต็งรังเป็นป่าเบญจพรรณ



ที่นี่ก็มีอุโมงต้นไม้ ปั่นเที่ยวชมอย่างร่มรื่นมากๆ ครับ