ขอความรู้เรื่องใบ Rotor กะสับจานหน่อยครับ

[ne02525]

ผมใช้ใบ Q rings 53/38 BCD 110 อยากทราบว่า ทำไมพอเวลาเซ็ตรถเรียบร้อย ปั่นๆไปซัก 4-5 วัน
ทำไมพอจะเปลี่ยน ขึ้นจานใหญ่ มันไม่ค่อยขึ้นอะครับ ต้องมาเซ็ตเกือบทุกๆสัปดาห์ ครับ
ผมใช้สับจานหน้า Ultraga ครับ
รบกวนพี่ๆหน่อยนะครับ

[B@dboy]

ผมก็ใช้ครับแต่เป็น52/36 สับจานหน้าอัลติก้าเหมือนกันก็ปกติดีนะครับ...
น่าจะเป็นกับการตั้งระยะความสูงของสับจาน ที่อาจไม่พอดีกับแนวโค้งของใบRotorครับ...
เพราะของผมมันขึ้นลงง่ายมากๆ...

[zzzz]

ส่วนมากเป็นที่เกียรไหนครับ...

เจ้าจานเบี้ยวๆเนีย ที่เจอมา บางทีสั่งให้ออกงาน มันก็ดื้อไม่ยอมออกงาน...มีบ้างตามประสา
ยิ่งกับรถที่ใช้กระโหลกกว้างๆด้วย อันนี้ยิ่งไม่ยอมออกงานไปใหญ่
โดยเฉพาะจากจานเล็ก ไปจานใหญ่ และใช้เฟืองหลังใบใหญ่
เช่นอยู่ 1-3 จะขึ้นเป็น 2-3 บางทีมันก็ไม่ยอมไป
เนื่องจากโซ่ที่มันเยื้องในอยู่

ถ้าเป็นที่เกีนรต่ำก็เข้าข่ายนี้
ทางแก้ที่ทำอยู่
1.ปรับการใช้เกียร ใส่จานสองที่ความเร็วสูงกว่าเดิม เช่น 1-4 เป็น 2-4 และ เปลี่ยนที่รอบขาสูงกว่าเดิม ... อันนี้เห็นผลมาก
2.คลาย Hi สับจานออกอีกหน่อย หน่อยเดียวนะ ไม่งั้นมีโอกาศโซ่ตกนอกที่ 2-8/ 2-9 ได้ง่ายๆ
3.และเวลาตบ ตบค้างให้นานอีกนิด...

ถ้ามีทางอื่นๆช่วยกันแนะนำเพิ่มด้วยนะครับ...

[haow]

ผ่อนแรงป่ัน อย่าออกแรง แค่ควงขาตามรอบไป ลองดูครับ

[jongjeep.mtb]

ผมใช้สับจาน105ยังไม่เคยมีปัญหาในการขึ้น-ลงเลยครับ

น่าจะอยู่ที่การตั้งสับจานลองหาช่างที่เซ็ตสับจานกับโรเตอร์เก่งๆน่าจะหายครับ

ช่วงการขึ้นจานใหญ่ลองผ่อนแรงขานิดนึงอาจจะดีขึ้น.....ลองดูครับ

[ne02525]

ผมก็ใช้ครับแต่เป็น52/36 สับจานหน้าอัลติก้าเหมือนกันก็ปกติดีนะครับ...
น่าจะเป็นกับการตั้งระยะความสูงของสับจาน ที่อาจไม่พอดีกับแนวโค้งของใบRotorครับ...
เพราะของผมมันขึ้นลงง่ายมากๆ...

อีกนิดนะครับ ช่วงห่างระหว่าง สับจาน กะช่วงสูงสุดของใบ จะเซ็ตห่างประมาณกี่มิลครับ

[ne02525]

ส่วนมากเป็นที่เกียรไหนครับ...

เจ้าจานเบี้ยวๆเนีย ที่เจอมา บางทีสั่งให้ออกงาน มันก็ดื้อไม่ยอมออกงาน...มีบ้างตามประสา
ยิ่งกับรถที่ใช้กระโหลกกว้างๆด้วย อันนี้ยิ่งไม่ยอมออกงานไปใหญ่
โดยเฉพาะจากจานเล็ก ไปจานใหญ่ และใช้เฟืองหลังใบใหญ่
เช่นอยู่ 1-3 จะขึ้นเป็น 2-3 บางทีมันก็ไม่ยอมไป
เนื่องจากโซ่ที่มันเยื้องในอยู่

ถ้าเป็นที่เกีนรต่ำก็เข้าข่ายนี้
ทางแก้ที่ทำอยู่
1.ปรับการใช้เกียร ใส่จานสองที่ความเร็วสูงกว่าเดิม เช่น 1-4 เป็น 2-4 และ เปลี่ยนที่รอบขาสูงกว่าเดิม ... อันนี้เห็นผลมาก
2.คลาย Hi สับจานออกอีกหน่อย หน่อยเดียวนะ ไม่งั้นมีโอกาศโซ่ตกนอกที่ 2-8/ 2-9 ได้ง่ายๆ
3.และเวลาตบ ตบค้างให้นานอีกนิด...

ถ้ามีทางอื่นๆช่วยกันแนะนำเพิ่มด้วยนะครับ...

ขอบคุณ พอจะแนะช่วงห่างจากสับจาน กับใบหน่อบได้้ป่าวครับผม

[zzzz]

ใบ rotor ไม่แน่ใจครับ
แต่กะจานไข่ ผมตั้งกันที่ 1-2 มิล...จากยอดฟันสูงสุดครับ
ขึ้นอยู่กับ Chain line เดิมๆ

หลักๆทีปีนไม่ขึ้น หรือ ตบแล้วดื้อ
มันเกิดจากลักษณะทางกายภาพของมันที่ต่างจากใบกลมครับ
ดังนั้น ถ้าอยากจะใช้มัน ก็ต้องปรับหาวิธีใช้ครับ เพราะข้อจำกัดมันมากกว่าเดิม
การลดแรงตึงโซ่เนี่ยเป็นตัวหลักที่ทำให้มันขึ้นได้ง่ายขึ้นมาก
ลดได้โดย การเพิ่มรอบขา ที่ความเร็วเท่าเดิมครับ
จานไข่ ยิ่งควง ยิ่งเชื่องมือครับ

[ne02525]

ใบ rotor ไม่แน่ใจครับ
แต่กะจานไข่ ผมตั้งกันที่ 1-2 มิล...จากยอดฟันสูงสุดครับ
ขึ้นอยู่กับ Chain line เดิมๆ

หลักๆทีปีนไม่ขึ้น หรือ ตบแล้วดื้อ
มันเกิดจากลักษณะทางกายภาพของมันที่ต่างจากใบกลมครับ
ดังนั้น ถ้าอยากจะใช้มัน ก็ต้องปรับหาวิธีใช้ครับ เพราะข้อจำกัดมันมากกว่าเดิม
การลดแรงตึงโซ่เนี่ยเป็นตัวหลักที่ทำให้มันขึ้นได้ง่ายขึ้นมาก
ลดได้โดย การเพิ่มรอบขา ที่ความเร็วเท่าเดิมครับ
จานไข่ ยิ่งควง ยิ่งเชื่องมือครับ

ขอบคุณครับ คุณพี่เดี๋ยวต้องลอง ปรับดูละครับผม
ปัญหาอันยาวนานจะได้หายไปซะที ขอบคุณครับ

[Pigman]

ประสพการณ์ของผมเองนะครับ จังหวะเปลี่ยนจานหน้าต้องควงขาช้าลงครับ

[lucifer]

ผมใช้ใบ Q rings 53/38 BCD 110 อยากทราบว่า ทำไมพอเวลาเซ็ตรถเรียบร้อย ปั่นๆไปซัก 4-5 วัน
ทำไมพอจะเปลี่ยน ขึ้นจานใหญ่ มันไม่ค่อยขึ้นอะครับ ต้องมาเซ็ตเกือบทุกๆสัปดาห์ ครับ
ผมใช้สับจานหน้า Ultraga ครับ
รบกวนพี่ๆหน่อยนะครับ

เพิ่งรู้ว่ามี combination นี้มาให้ใช้กันแล้ว ในเวปก็เพิ่งจะมีให้เห็น

เรื่องของการเปลี่ยนเกียร์ในส่วนของสับจานหน้านี้ ต้องบอกก่อนเลยว่ามันมีปัจจัยมาเกี่ยวข้องเยอะมาก
เอาว่าตามประสพการณ์ที่ผมใช้ Rotor มาเกือบจะครบปีแล้ว ติดตั้ง setup กับจักรยานมา 5 คัน ก็ได้ความรู้เป็นประสพการณ์มาอย่างต่อเนื่องในหลายๆจุดที่พอจะแบ่งปันเพื่อนๆกันได้ ร่วมกับประสพการณ์ของเพื่อนๆหลายๆคน และคนที่มีความรู้แบ่งปันให้ผมมาอีกทีหนึ่ง ก็จะสรุปปัญหาให้ได้ดังนี้

1. สับจาน : SRAM Red ปีก่อนมีปัญหาเรื่องสับจานอ่อนไป ผลักขึ้นดันลงได้ไม่ประทับใจ ส่วนของปีใหม่ท่านว่าดีขึ้น แต่ส่วนตัวผมไม่มีประสพการณ์ , ส่วนผลิตภัณฑ์ของ Shimano ไม่ว่าจะเป็น FD-7800 , FD-6700 , FD-5700 ซึ่งก็คือ Dura-Ace รุ่นไม่ซ่อนสาย , Ultegra และ 105 รุ่นปัจจุบัน สามารถทำงานได้เป็นอย่างดี และสามารถปรับแต่งได้จนลงตัว

2. combination ของใบจาน โดยส่วนตัวพบว่า Front difference ของใบจาน ( ฟันของจานใหญ่ - ฟันของจานเล็ก ) ที่ง่ายต่อการเซทอัพก็คือ 14T (ตามมาตรฐานเดิมของShimano รุ่นก่อนๆ ที่สับจานยุคนั้นสามารถทำได้) เช่น 53T-39T , 50T-36T , แต่จะเริ่มจุกจิก ยึกยักเล็กน้อยกับรุ่นที่ Front difference ที่มากกกว่า 14 T เช่น 52T-36T , 50T-34T

3. การ setup สับจานเป็นเรื่องที่สำคัญที่สุดครับ พยายามลบประสพการณ์จากจานกลมมาตรฐานของshimano ออกไปจากความทรงจำก่อน ไม่เช่นนั้นจะสับสน

3.1 ความสูงของใบจาน พบว่าความสูงที่เหมาะสมที่สุด คือ เมื่อ Q-Ring หมุนมาที่เส้นผ่าศูนย์กลางใหญ่ที่สุด ระยะห่างระหว่างยอดใบจานกับขอบของสับจานควรจะอยู่ที่ 1 mm ( ใกล้กว่านั้น อาจจะมีปัญหาทะเลาะกัน และห่างไปกว่านั้น พบว่าไม่ค่อยจะwork )

3.2 มุมของใบสับจาน ตามมาตรฐานของshimano เขาบอกว่าให้ใบสับจานขนานกับแนวของใบจาน แต่ถ้าเคยเล่นกับใบจานหลากหลายชนิดมาก่อน ( ในยุคที่ใบจานบ้าเบา ซึ่งไม่มีหมุดวิดโซ่ ) เราก็จะพบว่าเราสามารถเล่นกับมุมของแนวใบสับจานได้ 2 ลักษณะ คือ หากปรับให้ปลายของใบสับจานเบนออกจากท้ายรถ (เบนออกนอกรถ ) เราจะปัดโซ่ขึ้นจานใหญ่ได้ง่ายขึ้น แต่จะปัดลงจานเล็กได้ด้อยลง และในทางตรงกันข้าม หากปรับให้ปลายของใบสับจานหุบเข้าหาตัวรถ เราจะปัดโซ่ลงจานเล็กได้ดีขึ้น แต่ขึ้นจานใหญ่ได้ด้อยลงบ้าง แต่เมื่อใบจานในยุคปัจจุบันต่างก็พัฒนาเรื่องหมุดวิดโซ่กันจนถึงจุดที่เรียกว่า"ดีมาก"แล้ว เรื่องขึ้นจานใหญ่ยากนั้นก็แทบจะไม่ต้องกังวล ----> โดยส่วนตัวแล้ว สำหรับใบ Q-Ring ผมจะพยายามปรับให้ปลายของใบสับจานหุบเข้าหาตัวรถเล็กน้อย เพราะหมุดวิดโซ่ของใบจานใหญ่ทำงานได้เป็นอย่างดี ไม่ต้องกังวลเรื่องปัดโซ่แล้วไม่ไต่จานใหญ่ ( ยังมีเรื่องที่ปรับแต่งชดเชยได้อีก ) แต่ผมพบว่ามันมีปัญหาเรื่องการปัดโซ่ลงมาจานเล็กมากกว่า โดยเฉพาะปัดลงมาแล้วโซ่ตกลงมาอยู่ระหว่างใบจานใหญ่และใบจานเล็ก ( เป็นเพราะว่าโซ่เริ่มออกจากใบจานใหญ่ในช่วงที่ใบจานใหญ่มีขนาดเล็กสุด แล้วโซ่ตกไปหาใบจานเล็กในช่วงที่ใบจานเล็กมีขนาดใหญ่สุด ทำให้โซ่ไปสะดุดกับขอบของฟันใบจานเล็ก โซ่จึงไม่ลงไปอยู่บนใบจานเล็กอย่างที่ควรจะเป็น จึงไปตกค้างอยู่ระหว่างใบจาน ) ดังนั้นการปรับมุมของใบจานที่เกื้อต่อการปัดโซ่ลงใบจานเล็ก จึงได้ประโยชน์สูงสุดสำหรับจาน Q-Ring

Note : สำหรับการยึดสับจานในลักษณะ Braze on การปรับมุมของใบสับจานจะทำได้ค่อนข้างจำกัด ต้องพึ่งข้อ 3.3 มากหน่อย

3.3 การปรับสกรูตัว L : มาตรฐานของShimano บอกว่า ให้เซทเกียร์มาที่ตำแหน่ง จานหน้าเล็กสุด เฟืองหลังใหญ่สุด ปรับสกรูตัว L จนกระทั่งโซ่ อยู่ห่างจากใบของสับจาน 0 - 0.5mm นั่นคือจะยอมให้มีการสีของโซ่กับใบของสับจานได้บ้างเล็กนัอย แต่หากยึดตามคัมภีร์ของShimanoแล้ว เราจะมีปัญหาเรื่อง เวลาที่ปัดโซ่ลงมาจากจานใหญ่ลงมาจานเล็กแล้วโซ่จะไปค้างคร่อมอยู่ระหว่างจานใหญ่กับจานเล็ก และจะพบบ่อยที่สุดเมื่อเกียร์หลังอยู่ในแถวๆตำแหน่งเกียร์ 6 - 7 ( ปรับความเข้าใจก่อนนะ เฟืองใหญ่คือ เกียร์ 1 , เฟืองเล็กสุดคือเกียร์ 10 ) นอกจากเหตุผลดังในข้อ 3.2 แล้ว เราจะพบว่าหากเราตั้งสกรูตัว L ตามคัมภีร์ เวลาที่เราใช้จานหน้าเล็ก แล้วไล่เกียร์หลังขึ้นไปถึงเกียร์ 7 เราจึงจะเริ่มสัมผัสถึงอาการโซ่สีกับใบสับจานด้านใน ซึ่งเราก็จะแก้ปัญหาด้วยการshiftมือเกียร์ด้านซ้ายไปอีกครึ่งจังหวะ เพื่อให้โซ่ไม่สีกับใบสับจาน , และเมื่อเราดูแนวของโซ่ที่ตำแหน่งจานหน้าเล็ก และ เกียร์หลังอยู่แถวๆเกียร์ 7 จะพบว่าแนวโซ่ทางด้านหลังมันจะเบนออกนอกตัวรถ

หลับตาคิดตามนะ เมื่อเราขึ้นจานหน้าเป็นจานใหญ่ แล้วเราเริ่มไล่เกียร์หลังไปไม่ไหว ก่อนที่เราจะลดจานหน้าลงมา คนทีี่เชี่ยวๆหน่อยเขาก็จะต้องไล่เกียร์หลังขึ้นมาที่เฟืองเล็กๆก่อน เพื่อเวลาที่ลดจานหน้าลงมาแล้วจะได้ไม่เกิดอาการรอบขาวืดใช่ไหมครับ ซึ่งบ่อยครั้งที่เราจะไล่เฟืองหลังมาอยู่ที่ราวๆเฟือง 14T ซึ่งตรงกับเกียร์ 7 เพราะเมื่อเราลดจานหน้าลงมา รอบขามันจะได้ต่อเนื่องกับตำแหน่งเดิม ตรงตำแหน่งนี้แหละ ที่เรามักจะเจอปัญหาว่าโซ่จะหล่นลงมาคร่อมระหว่างจานใหญ่กับจานเล็ก ทั้งนี้เพราะ1. แนวโซ่ที่มันจะเบนออกนอกตัวรถ จะส่งผลต้านการหล่นของโซ่มาลงจานเล็ก 2. ขอบของใบสัับจานด้านล่างแทบจะไม่ส่งผลต่อการปัดโซ่ต่อเนื่องของขอบของใบสับจานด้านบน ( ถ้านั่งดูลักษณะของใบสับจานด้านนอกแล้ว จะพบว่า ทุกๆองคพยบของมันมีความสำคัญทั้งสิ้น ( มีเวลาจะเอากล้องมาถ่ายแล้วอธิบายให้เข้าใจครับ ) ) 3. เหตุผลเดิมในข้อ 3.2 คือ ไปเจอจังหวะพอดีที่โซ่เริ่มออกจากใบจานใหญ่ในช่วงที่ใบจานใหญ่มีขนาดเล็กสุด แล้วโซ่ตกไปหาใบจานเล็กในช่วงที่ใบจานเล็กมีขนาดใหญ่สุด ทำให้โซ่ไปสะดุดกับขอบของฟันใบจานเล็ก โซ่จึงไม่ลงไปอยู่บนใบจานเล็กอย่างที่ควรจะเป็น จึงไปตกค้างอยู่ระหว่างใบจาน

ทำไงหละ : เซทเกียร์ไปไว้ที่จานหน้าเล็กสุด ปรับเกียร์หลังไปไว้ที่ตำแหน่งเกียร์ 5 ค่อยคลายๆสกรูตัวL ของสับจานที่ละช้าๆ หมุนขาจานไปเรื่อยๆ จนพบว่าโซ่เริ่มจะสีกับขอบของใบสับจานด้านนอก และเมื่อไล่เกียร์หลังไปที่เกียร์ 6 ( เฟืองเล็กลง ) โซ่จะสีกับขอบของใบสับจานด้านนอก ซึ่งหากเราไล่เกียร์หลังลงไปที่เฟืองใหญ่สุด เราจะพบว่าโซ่จะต้องอยู่ห่างจากขอบใบสับจานด้านในราวๆ 1 mm ----> แหกกับเกณฑ์ของคัมภีร์ Shimano เพราะการเซทในลักษณะนี้จะเสี่ยงต่อการตกของโซ่ออกไปจากจานเล็ก ไปอยู่ระหว่างท่อนั่งกับจานเล็ก แต่เพราะการเซทแบบนี้จะเพิ่มแรงปัดให้กับสับจานมากขึ้น และขอบล่างของใบสับจานด้านนอกจะช่วยปัดโซ่ต่อเนื่องจากขอบบนของใบสับจานด้านนอก ทำให้โซ่ตกลงมาที่จานเล็กได้ในทุกๆตำแหน่งของเกียร์หลัง สิ่งที่จะต้องเสียเงินเพิ่มก็คือ จะต้องหาตัวกันโซ่ตก หรือ Chain catcher มาใช้ร่วมกัน

Note : เฟรมที่มีท่อนั่งรูปร่างประหลาดๆ หรือ ใหญ่ไปหน่อย อย่าง Madone 5 หรือ 6 ที่จะทำท่อนั่งเป็นรูปวงไข่ โดยขยายขนาดออกด้านข้างซะมากมาย เพื่อเพิ่ม lateral stiffness แต่ทำให้การปรับสกรูตัว L ของสับจานมีระยะที่จำกัดมาก ทำให้ไม่สามารถคลายสกรูตัว L ออกมาได้มากเท่ากับท่อในลักษณะอื่นๆ เพราะหากคลายมากเกินไป ตัวสับจานจะกระแทกกับตัวท่อนั่งให้เป็นรอย สีกระเทาะเอาได้ แถมยังใช้สับจานแบบBraze on ที่ปรับมุมของใบสับจานได้จำกัดมากๆอีกด้วย ในกรณีนี้ถ้าใจถึงแบบผม ก็ต้องทำการดัดใบสับจานด้านนอกช่วยกัน ( อันนี้ไม่ขออธิบาย เป็นกรรมวิธีส่วนตัวที่เคยทำไว้ในอดีต เพราะดัดแปลงสับจานบางตัวมาใช้กับรถบางคันที่สุดแสนจะปราบเซียนเอามากๆ )

3.4 ความตึงของสายเกียร์สับจาน เป็นเรื่องท้ายสุดของกระบวนการนี้ ต้องใจเย็นๆมาก ถ้าเซทตามข้อ 3.1 -3.3 มาแล้ว ที่เหลือก็แทบจะไม่มีปัญหา เพราะหมุดวิดโซ่ของใบ Rotor ผมถือว่าออกแบบมาได้ดีมากๆทีเดียว เดิมทีผมยึดตามคัมภีร์ของShimano ที่แนะนำว่า ให้ปรับจานหน้าไปที่จานใหญ่ และปรับเฟืองหลังไปที่เฟืองใหญ่สุด และปรับความตึงสายเกียร์ จนขอบในของใบสับจานอยู่ห่างจากโซ่ 0 - 0.5 mm แต่พอเป็นจานเบี้ยวแล้ว อะไรๆมันก็ไม่ปกติ การยึดหลักตรงนี้จึงไม่ค่อยจะช่วยอะไรนัก เอาเป็นว่าผมมีหลักการในการเซทความตึงของสายดังนี้นะครับ

3.4.1 เซทจานหน้าไปที่จานเล็ก เฟืองหลังไปที่เกียร์ 6 หมุนขาจาน เราจะพบว่าโซ่จะสีกับขอบของใบสับจานด้านนอก ให้ออกแรงกดshifterด้านซ้ายไปครึี่งจังหวะ เราจะเห็นว่าใบสับจานขยับตัวไปอีกนิดหนึ่ง ซึ่งมากพอจะทำให้โซ่ไม่สีกับขอบของใบสับจานด้านนอก จากนั้นไล่เกียร์หลังไปที่เกียร์ 9 แล้วค่อยปรับความตึงสายเกียร์จนกระทั่งพบว่าโซ่เริ่มจะมีการสัมผัสหรือสีกับขอบของใบสับจานด้านนอก อาจจะยอมให้สีมากหรือสีน้อยแล้วแต่จังหวะที่จะต้องเจอในข้อต่อไป แต่ต้องยอมรับว่า หากใช้จานเล็ก เฟืองหลังเล็กสุดแล้ว ต้องยอมให้โซ่เบียดกับขอบของใบสับจานด้านนอกเสมอๆ เพราะต้องทราบอย่างหนึ่งว่า ไม่มีใครเขาปั่นด้วยจานหน้าเล็กสุดและเฟืองหลังเล็กสุดนะครับ มันเป็นเกียร์ต้องห้าม แล้วสำหรับรถบางคันที่ใช้กระโหลก BB30 แล้วมีเรื่องจุกๆจิกๆเกี่ยวกับระยะchainline , อาจจะพบว่าที่ตำแหน่งจานหน้าเล็กสุดและเฟืองหลังเล็กสุด โซ่อาจจะถูกหมุนวิดโซ่ของใบจานใหญ่เกี่ยวขึ้นไปเป็นระยะๆ คือเหมือนเกียร์มันพยายามจะเปลี่ยนเอง การปรับความตึงสายเกียร์ที่ระดับยอมให้ขอบของใบสับจานด้านนอกเบียดกับโซ่ในตำแหน่งเฟืองหลังเป็นเกียร์ 9 ก็จะแก้ปัญหาเรื่องโซ่ถูกวิดขึ้นมาเมื่อเผลอไล่เฟืองหลังมาที่เกียร์ 10 ได้

3.4.2 ระยะสกรูตัว H กับ ประสพการณ์การshiftเกียร์ขึ้นจานใหญ่ เรื่องนี้สำหรับคนที่เคยปั่นเสือภูเขากับชุดเกียร์ระดับล่างๆ จะปรับตัวได้ง่ายมาก เพราะเกียร์ระดับล่างนั้น การที่เราผลักshifterเพื่อไล่โซ่ขึ้นจานใหญ่ มันไม่ได้ขึ้นปุ๊บปั๊บเหมือนพวก XTR แต่มันจะต้องดันshifterค้างไว้แป๊บหนึ่ง แล้วรอให้โซ่ไต่ขึ้นไป จึงปล่อยshifter , ครับ เราก็ต้องเรียนรู้ที่จะทำแบบนั้นในเวลาที่เราใช้จานเบี้ยวเช่นกัน โซ่จะขึ้นจานใหญ่ง่ายหรือยากนั้น ขึ้นกับระยะของสกรูตัว H เพราะเมื่อเราดันshiferไปจนสุด ตัวใบสับจานจะขยับตัวดันโซ่ให้ไปเบียดกับหมุนวิดโซ่และเบียดกับจานใหญ่ ทำให้โซ่ถูกเกี่ยวขึ้นไป และการที่เราดันshifterค้างไว้ ก็จะช่วยโดนดันให้ขึ้นจานใหญ่จนสำเร็จ

ยิ่งคลายสกรูตัว H ออกมากเท่าไหร่ สับจานจะยิ่งถูกดันออกไปได้มากขึ้นเท่านั้น ซึ่งโซ่ก็จะไต่ขึ้นจานใหญ่ได้ง่ายมากขึ้นตามไปด้วย แต่ก็พร้อมจะทำให้เกิดอาการที่เรียกว่า"เยอะ" คือดันเกิน ดันจนโซ่ตกจากจานใหญ่ออกไปนอกรถ ดังนั้นเราจะต้องปรับสกรูตัว H จนกระทั่งได้ทางสายกลางก็คือ ดันโซ่ขึ้นจานใหญ่ได้สะดวก และโซ่ไม่ตกออกไปจากจานใหญ่ บางครั้งผมก็ใช้วิธีง่ายๆ ด้วยการปรับเกียร์ไปที่จานหน้าใหญ่สุด และเฟืองหลังเล็กสุด (​ตรงนี้อาจจะมีการเบียดสีของโซ่กับขอบใบสับจานด้านนอกได้นิดๆหน่อยๆ ต้องทำใจนะ มันเป็นเรื่องที่ต้องยอมรับกัน ) แล้วดันshifter ต่อไปอีก ปรับสกรูตัว H กันให้สับจานขยับออกไปจากแนวเดิมไม่เกิน 1mm ( ปล่อยมือ สับจานก็จะกลับมาอยู่ที่เดิม ถ้าดันส่งต่อไปอีก สับจานก็จะขยับออกไปอีกไม่เกิน 1 mm )

จากนั้นเรียนรู้วิธีการเปลี่ยนจานหน้า ด้วยการดันshifterค้างไว้จนสุด รอจนเกียร์เปลี่ยน แล้วจึงปล่อยมือออกจากshifter

เห็นไหม ไม่ใช่เรื่องยากเลยใช่ไหมครับสำหรับจานเบี้ยว

( มีเวลาจะตั้งกระทู้ใหม่ พร้อมถ่ายรูปแนะนำวิธีให้อ่านง่ายๆกว่านี้ วันนี้มีเวลาเท่านี้แหละ กล้องก็ไม่ได้เอามา )

[นกกระจอกภูเขา]

มีใครถ่ายเป็น VDO ช่วยแชร์ให้เพื่อนๆดูหน่อยครับ

[Son of Liberty]

เพิ่งรู้ว่ามี combination นี้มาให้ใช้กันแล้ว ในเวปก็เพิ่งจะมีให้เห็น

เรื่องของการเปลี่ยนเกียร์ในส่วนของสับจานหน้านี้ ต้องบอกก่อนเลยว่ามันมีปัจจัยมาเกี่ยวข้องเยอะมาก
เอาว่าตามประสพการณ์ที่ผมใช้ Rotor มาเกือบจะครบปีแล้ว ติดตั้ง setup กับจักรยานมา 5 คัน ก็ได้ความรู้เป็นประสพการณ์มาอย่างต่อเนื่องในหลายๆจุดที่พอจะแบ่งปันเพื่อนๆกันได้ ร่วมกับประสพการณ์ของเพื่อนๆหลายๆคน และคนที่มีความรู้แบ่งปันให้ผมมาอีกทีหนึ่ง ก็จะสรุปปัญหาให้ได้ดังนี้

1. สับจาน : SRAM Red ปีก่อนมีปัญหาเรื่องสับจานอ่อนไป ผลักขึ้นดันลงได้ไม่ประทับใจ ส่วนของปีใหม่ท่านว่าดีขึ้น แต่ส่วนตัวผมไม่มีประสพการณ์ , ส่วนผลิตภัณฑ์ของ Shimano ไม่ว่าจะเป็น FD-7800 , FD-6700 , FD-5700 ซึ่งก็คือ Dura-Ace รุ่นไม่ซ่อนสาย , Ultegra และ 105 รุ่นปัจจุบัน สามารถทำงานได้เป็นอย่างดี และสามารถปรับแต่งได้จนลงตัว

2. combination ของใบจาน โดยส่วนตัวพบว่า Front difference ของใบจาน ( ฟันของจานใหญ่ - ฟันของจานเล็ก ) ที่ง่ายต่อการเซทอัพก็คือ 14T (ตามมาตรฐานเดิมของShimano รุ่นก่อนๆ ที่สับจานยุคนั้นสามารถทำได้) เช่น 53T-39T , 50T-36T , แต่จะเริ่มจุกจิก ยึกยักเล็กน้อยกับรุ่นที่ Front difference ที่มากกกว่า 14 T เช่น 52T-36T , 50T-34T

3. การ setup สับจานเป็นเรื่องที่สำคัญที่สุดครับ พยายามลบประสพการณ์จากจานกลมมาตรฐานของshimano ออกไปจากความทรงจำก่อน ไม่เช่นนั้นจะสับสน

3.1 ความสูงของใบจาน พบว่าความสูงที่เหมาะสมที่สุด คือ เมื่อ Q-Ring หมุนมาที่เส้นผ่าศูนย์กลางใหญ่ที่สุด ระยะห่างระหว่างยอดใบจานกับขอบของสับจานควรจะอยู่ที่ 1 mm ( ใกล้กว่านั้น อาจจะมีปัญหาทะเลาะกัน และห่างไปกว่านั้น พบว่าไม่ค่อยจะwork )

3.2 มุมของใบสับจาน ตามมาตรฐานของshimano เขาบอกว่าให้ใบสับจานขนานกับแนวของใบจาน แต่ถ้าเคยเล่นกับใบจานหลากหลายชนิดมาก่อน ( ในยุคที่ใบจานบ้าเบา ซึ่งไม่มีหมุดวิดโซ่ ) เราก็จะพบว่าเราสามารถเล่นกับมุมของแนวใบสับจานได้ 2 ลักษณะ คือ หากปรับให้ปลายของใบสับจานเบนออกจากท้ายรถ (เบนออกนอกรถ ) เราจะปัดโซ่ขึ้นจานใหญ่ได้ง่ายขึ้น แต่จะปัดลงจานเล็กได้ด้อยลง และในทางตรงกันข้าม หากปรับให้ปลายของใบสับจานหุบเข้าหาตัวรถ เราจะปัดโซ่ลงจานเล็กได้ดีขึ้น แต่ขึ้นจานใหญ่ได้ด้อยลงบ้าง แต่เมื่อใบจานในยุคปัจจุบันต่างก็พัฒนาเรื่องหมุดวิดโซ่กันจนถึงจุดที่เรียกว่า"ดีมาก"แล้ว เรื่องขึ้นจานใหญ่ยากนั้นก็แทบจะไม่ต้องกังวล ----> โดยส่วนตัวแล้ว สำหรับใบ Q-Ring ผมจะพยายามปรับให้ปลายของใบสับจานหุบเข้าหาตัวรถเล็กน้อย เพราะหมุดวิดโซ่ของใบจานใหญ่ทำงานได้เป็นอย่างดี ไม่ต้องกังวลเรื่องปัดโซ่แล้วไม่ไต่จานใหญ่ ( ยังมีเรื่องที่ปรับแต่งชดเชยได้อีก ) แต่ผมพบว่ามันมีปัญหาเรื่องการปัดโซ่ลงมาจานเล็กมากกว่า โดยเฉพาะปัดลงมาแล้วโซ่ตกลงมาอยู่ระหว่างใบจานใหญ่และใบจานเล็ก ( เป็นเพราะว่าโซ่เริ่มออกจากใบจานใหญ่ในช่วงที่ใบจานใหญ่มีขนาดเล็กสุด แล้วโซ่ตกไปหาใบจานเล็กในช่วงที่ใบจานเล็กมีขนาดใหญ่สุด ทำให้โซ่ไปสะดุดกับขอบของฟันใบจานเล็ก โซ่จึงไม่ลงไปอยู่บนใบจานเล็กอย่างที่ควรจะเป็น จึงไปตกค้างอยู่ระหว่างใบจาน ) ดังนั้นการปรับมุมของใบจานที่เกื้อต่อการปัดโซ่ลงใบจานเล็ก จึงได้ประโยชน์สูงสุดสำหรับจาน Q-Ring

Note : สำหรับการยึดสับจานในลักษณะ Braze on การปรับมุมของใบสับจานจะทำได้ค่อนข้างจำกัด ต้องพึ่งข้อ 3.3 มากหน่อย

3.3 การปรับสกรูตัว L : มาตรฐานของShimano บอกว่า ให้เซทเกียร์มาที่ตำแหน่ง จานหน้าเล็กสุด เฟืองหลังใหญ่สุด ปรับสกรูตัว L จนกระทั่งโซ่ อยู่ห่างจากใบของสับจาน 0 - 0.5mm นั่นคือจะยอมให้มีการสีของโซ่กับใบของสับจานได้บ้างเล็กนัอย แต่หากยึดตามคัมภีร์ของShimanoแล้ว เราจะมีปัญหาเรื่อง เวลาที่ปัดโซ่ลงมาจากจานใหญ่ลงมาจานเล็กแล้วโซ่จะไปค้างคร่อมอยู่ระหว่างจานใหญ่กับจานเล็ก และจะพบบ่อยที่สุดเมื่อเกียร์หลังอยู่ในแถวๆตำแหน่งเกียร์ 6 - 7 ( ปรับความเข้าใจก่อนนะ เฟืองใหญ่คือ เกียร์ 1 , เฟืองเล็กสุดคือเกียร์ 10 ) นอกจากเหตุผลดังในข้อ 3.2 แล้ว เราจะพบว่าหากเราตั้งสกรูตัว L ตามคัมภีร์ เวลาที่เราใช้จานหน้าเล็ก แล้วไล่เกียร์หลังขึ้นไปถึงเกียร์ 7 เราจึงจะเริ่มสัมผัสถึงอาการโซ่สีกับใบสับจานด้านใน ซึ่งเราก็จะแก้ปัญหาด้วยการshiftมือเกียร์ด้านซ้ายไปอีกครึ่งจังหวะ เพื่อให้โซ่ไม่สีกับใบสับจาน , และเมื่อเราดูแนวของโซ่ที่ตำแหน่งจานหน้าเล็ก และ เกียร์หลังอยู่แถวๆเกียร์ 7 จะพบว่าแนวโซ่ทางด้านหลังมันจะเบนออกนอกตัวรถ

หลับตาคิดตามนะ เมื่อเราขึ้นจานหน้าเป็นจานใหญ่ แล้วเราเริ่มไล่เกียร์หลังไปไม่ไหว ก่อนที่เราจะลดจานหน้าลงมา คนทีี่เชี่ยวๆหน่อยเขาก็จะต้องไล่เกียร์หลังขึ้นมาที่เฟืองเล็กๆก่อน เพื่อเวลาที่ลดจานหน้าลงมาแล้วจะได้ไม่เกิดอาการรอบขาวืดใช่ไหมครับ ซึ่งบ่อยครั้งที่เราจะไล่เฟืองหลังมาอยู่ที่ราวๆเฟือง 14T ซึ่งตรงกับเกียร์ 7 เพราะเมื่อเราลดจานหน้าลงมา รอบขามันจะได้ต่อเนื่องกับตำแหน่งเดิม ตรงตำแหน่งนี้แหละ ที่เรามักจะเจอปัญหาว่าโซ่จะหล่นลงมาคร่อมระหว่างจานใหญ่กับจานเล็ก ทั้งนี้เพราะ1. แนวโซ่ที่มันจะเบนออกนอกตัวรถ จะส่งผลต้านการหล่นของโซ่มาลงจานเล็ก 2. ขอบของใบสัับจานด้านล่างแทบจะไม่ส่งผลต่อการปัดโซ่ต่อเนื่องของขอบของใบสับจานด้านบน ( ถ้านั่งดูลักษณะของใบสับจานด้านนอกแล้ว จะพบว่า ทุกๆองคพยบของมันมีความสำคัญทั้งสิ้น ( มีเวลาจะเอากล้องมาถ่ายแล้วอธิบายให้เข้าใจครับ ) ) 3. เหตุผลเดิมในข้อ 3.2 คือ ไปเจอจังหวะพอดีที่โซ่เริ่มออกจากใบจานใหญ่ในช่วงที่ใบจานใหญ่มีขนาดเล็กสุด แล้วโซ่ตกไปหาใบจานเล็กในช่วงที่ใบจานเล็กมีขนาดใหญ่สุด ทำให้โซ่ไปสะดุดกับขอบของฟันใบจานเล็ก โซ่จึงไม่ลงไปอยู่บนใบจานเล็กอย่างที่ควรจะเป็น จึงไปตกค้างอยู่ระหว่างใบจาน

ทำไงหละ : เซทเกียร์ไปไว้ที่จานหน้าเล็กสุด ปรับเกียร์หลังไปไว้ที่ตำแหน่งเกียร์ 5 ค่อยคลายๆสกรูตัวL ของสับจานที่ละช้าๆ หมุนขาจานไปเรื่อยๆ จนพบว่าโซ่เริ่มจะสีกับขอบของใบสับจานด้านนอก และเมื่อไล่เกียร์หลังไปที่เกียร์ 6 ( เฟืองเล็กลง ) โซ่จะสีกับขอบของใบสับจานด้านนอก ซึ่งหากเราไล่เกียร์หลังลงไปที่เฟืองใหญ่สุด เราจะพบว่าโซ่จะต้องอยู่ห่างจากขอบใบสับจานด้านในราวๆ 1 mm ----> แหกกับเกณฑ์ของคัมภีร์ Shimano เพราะการเซทในลักษณะนี้จะเสี่ยงต่อการตกของโซ่ออกไปจากจานเล็ก ไปอยู่ระหว่างท่อนั่งกับจานเล็ก แต่เพราะการเซทแบบนี้จะเพิ่มแรงปัดให้กับสับจานมากขึ้น และขอบล่างของใบสับจานด้านนอกจะช่วยปัดโซ่ต่อเนื่องจากขอบบนของใบสับจานด้านนอก ทำให้โซ่ตกลงมาที่จานเล็กได้ในทุกๆตำแหน่งของเกียร์หลัง สิ่งที่จะต้องเสียเงินเพิ่มก็คือ จะต้องหาตัวกันโซ่ตก หรือ Chain catcher มาใช้ร่วมกัน

Note : เฟรมที่มีท่อนั่งรูปร่างประหลาดๆ หรือ ใหญ่ไปหน่อย อย่าง Madone 5 หรือ 6 ที่จะทำท่อนั่งเป็นรูปวงไข่ โดยขยายขนาดออกด้านข้างซะมากมาย เพื่อเพิ่ม lateral stiffness แต่ทำให้การปรับสกรูตัว L ของสับจานมีระยะที่จำกัดมาก ทำให้ไม่สามารถคลายสกรูตัว L ออกมาได้มากเท่ากับท่อในลักษณะอื่นๆ เพราะหากคลายมากเกินไป ตัวสับจานจะกระแทกกับตัวท่อนั่งให้เป็นรอย สีกระเทาะเอาได้ แถมยังใช้สับจานแบบBraze on ที่ปรับมุมของใบสับจานได้จำกัดมากๆอีกด้วย ในกรณีนี้ถ้าใจถึงแบบผม ก็ต้องทำการดัดใบสับจานด้านนอกช่วยกัน ( อันนี้ไม่ขออธิบาย เป็นกรรมวิธีส่วนตัวที่เคยทำไว้ในอดีต เพราะดัดแปลงสับจานบางตัวมาใช้กับรถบางคันที่สุดแสนจะปราบเซียนเอามากๆ )

3.4 ความตึงของสายเกียร์สับจาน เป็นเรื่องท้ายสุดของกระบวนการนี้ ต้องใจเย็นๆมาก ถ้าเซทตามข้อ 3.1 -3.3 มาแล้ว ที่เหลือก็แทบจะไม่มีปัญหา เพราะหมุดวิดโซ่ของใบ Rotor ผมถือว่าออกแบบมาได้ดีมากๆทีเดียว เดิมทีผมยึดตามคัมภีร์ของShimano ที่แนะนำว่า ให้ปรับจานหน้าไปที่จานใหญ่ และปรับเฟืองหลังไปที่เฟืองใหญ่สุด และปรับความตึงสายเกียร์ จนขอบในของใบสับจานอยู่ห่างจากโซ่ 0 - 0.5 mm แต่พอเป็นจานเบี้ยวแล้ว อะไรๆมันก็ไม่ปกติ การยึดหลักตรงนี้จึงไม่ค่อยจะช่วยอะไรนัก เอาเป็นว่าผมมีหลักการในการเซทความตึงของสายดังนี้นะครับ

3.4.1 เซทจานหน้าไปที่จานเล็ก เฟืองหลังไปที่เกียร์ 6 หมุนขาจาน เราจะพบว่าโซ่จะสีกับขอบของใบสับจานด้านนอก ให้ออกแรงกดshifterด้านซ้ายไปครึี่งจังหวะ เราจะเห็นว่าใบสับจานขยับตัวไปอีกนิดหนึ่ง ซึ่งมากพอจะทำให้โซ่ไม่สีกับขอบของใบสับจานด้านนอก จากนั้นไล่เกียร์หลังไปที่เกียร์ 9 แล้วค่อยปรับความตึงสายเกียร์จนกระทั่งพบว่าโซ่เริ่มจะมีการสัมผัสหรือสีกับขอบของใบสับจานด้านนอก อาจจะยอมให้สีมากหรือสีน้อยแล้วแต่จังหวะที่จะต้องเจอในข้อต่อไป แต่ต้องยอมรับว่า หากใช้จานเล็ก เฟืองหลังเล็กสุดแล้ว ต้องยอมให้โซ่เบียดกับขอบของใบสับจานด้านนอกเสมอๆ เพราะต้องทราบอย่างหนึ่งว่า ไม่มีใครเขาปั่นด้วยจานหน้าเล็กสุดและเฟืองหลังเล็กสุดนะครับ มันเป็นเกียร์ต้องห้าม แล้วสำหรับรถบางคันที่ใช้กระโหลก BB30 แล้วมีเรื่องจุกๆจิกๆเกี่ยวกับระยะchainline , อาจจะพบว่าที่ตำแหน่งจานหน้าเล็กสุดและเฟืองหลังเล็กสุด โซ่อาจจะถูกหมุนวิดโซ่ของใบจานใหญ่เกี่ยวขึ้นไปเป็นระยะๆ คือเหมือนเกียร์มันพยายามจะเปลี่ยนเอง การปรับความตึงสายเกียร์ที่ระดับยอมให้ขอบของใบสับจานด้านนอกเบียดกับโซ่ในตำแหน่งเฟืองหลังเป็นเกียร์ 9 ก็จะแก้ปัญหาเรื่องโซ่ถูกวิดขึ้นมาเมื่อเผลอไล่เฟืองหลังมาที่เกียร์ 10 ได้

3.4.2 ระยะสกรูตัว H กับ ประสพการณ์การshiftเกียร์ขึ้นจานใหญ่ เรื่องนี้สำหรับคนที่เคยปั่นเสือภูเขากับชุดเกียร์ระดับล่างๆ จะปรับตัวได้ง่ายมาก เพราะเกียร์ระดับล่างนั้น การที่เราผลักshifterเพื่อไล่โซ่ขึ้นจานใหญ่ มันไม่ได้ขึ้นปุ๊บปั๊บเหมือนพวก XTR แต่มันจะต้องดันshifterค้างไว้แป๊บหนึ่ง แล้วรอให้โซ่ไต่ขึ้นไป จึงปล่อยshifter , ครับ เราก็ต้องเรียนรู้ที่จะทำแบบนั้นในเวลาที่เราใช้จานเบี้ยวเช่นกัน โซ่จะขึ้นจานใหญ่ง่ายหรือยากนั้น ขึ้นกับระยะของสกรูตัว H เพราะเมื่อเราดันshiferไปจนสุด ตัวใบสับจานจะขยับตัวดันโซ่ให้ไปเบียดกับหมุนวิดโซ่และเบียดกับจานใหญ่ ทำให้โซ่ถูกเกี่ยวขึ้นไป และการที่เราดันshifterค้างไว้ ก็จะช่วยโดนดันให้ขึ้นจานใหญ่จนสำเร็จ

ยิ่งคลายสกรูตัว H ออกมากเท่าไหร่ สับจานจะยิ่งถูกดันออกไปได้มากขึ้นเท่านั้น ซึ่งโซ่ก็จะไต่ขึ้นจานใหญ่ได้ง่ายมากขึ้นตามไปด้วย แต่ก็พร้อมจะทำให้เกิดอาการที่เรียกว่า"เยอะ" คือดันเกิน ดันจนโซ่ตกจากจานใหญ่ออกไปนอกรถ ดังนั้นเราจะต้องปรับสกรูตัว H จนกระทั่งได้ทางสายกลางก็คือ ดันโซ่ขึ้นจานใหญ่ได้สะดวก และโซ่ไม่ตกออกไปจากจานใหญ่ บางครั้งผมก็ใช้วิธีง่ายๆ ด้วยการปรับเกียร์ไปที่จานหน้าใหญ่สุด และเฟืองหลังเล็กสุด (​ตรงนี้อาจจะมีการเบียดสีของโซ่กับขอบใบสับจานด้านนอกได้นิดๆหน่อยๆ ต้องทำใจนะ มันเป็นเรื่องที่ต้องยอมรับกัน ) แล้วดันshifter ต่อไปอีก ปรับสกรูตัว H กันให้สับจานขยับออกไปจากแนวเดิมไม่เกิน 1mm ( ปล่อยมือ สับจานก็จะกลับมาอยู่ที่เดิม ถ้าดันส่งต่อไปอีก สับจานก็จะขยับออกไปอีกไม่เกิน 1 mm )

จากนั้นเรียนรู้วิธีการเปลี่ยนจานหน้า ด้วยการดันshifterค้างไว้จนสุด รอจนเกียร์เปลี่ยน แล้วจึงปล่อยมือออกจากshifter

เห็นไหม ไม่ใช่เรื่องยากเลยใช่ไหมครับสำหรับจานเบี้ยว

( มีเวลาจะตั้งกระทู้ใหม่ พร้อมถ่ายรูปแนะนำวิธีให้อ่านง่ายๆกว่านี้ วันนี้มีเวลาเท่านี้แหละ กล้องก็ไม่ได้เอามา )[/quote]

ประโยชน์ล้วนๆ รอกระทู้จากอาจารย์นะครับ

[ne02525]

ผมใช้ใบ Q rings 53/38 BCD 110 อยากทราบว่า ทำไมพอเวลาเซ็ตรถเรียบร้อย ปั่นๆไปซัก 4-5 วัน
ทำไมพอจะเปลี่ยน ขึ้นจานใหญ่ มันไม่ค่อยขึ้นอะครับ ต้องมาเซ็ตเกือบทุกๆสัปดาห์ ครับ
ผมใช้สับจานหน้า Ultraga ครับ
รบกวนพี่ๆหน่อยนะครับ

เพิ่งรู้ว่ามี combination นี้มาให้ใช้กันแล้ว ในเวปก็เพิ่งจะมีให้เห็น

เรื่องของการเปลี่ยนเกียร์ในส่วนของสับจานหน้านี้ ต้องบอกก่อนเลยว่ามันมีปัจจัยมาเกี่ยวข้องเยอะมาก
เอาว่าตามประสพการณ์ที่ผมใช้ Rotor มาเกือบจะครบปีแล้ว ติดตั้ง setup กับจักรยานมา 5 คัน ก็ได้ความรู้เป็นประสพการณ์มาอย่างต่อเนื่องในหลายๆจุดที่พอจะแบ่งปันเพื่อนๆกันได้ ร่วมกับประสพการณ์ของเพื่อนๆหลายๆคน และคนที่มีความรู้แบ่งปันให้ผมมาอีกทีหนึ่ง ก็จะสรุปปัญหาให้ได้ดังนี้

1. สับจาน : SRAM Red ปีก่อนมีปัญหาเรื่องสับจานอ่อนไป ผลักขึ้นดันลงได้ไม่ประทับใจ ส่วนของปีใหม่ท่านว่าดีขึ้น แต่ส่วนตัวผมไม่มีประสพการณ์ , ส่วนผลิตภัณฑ์ของ Shimano ไม่ว่าจะเป็น FD-7800 , FD-6700 , FD-5700 ซึ่งก็คือ Dura-Ace รุ่นไม่ซ่อนสาย , Ultegra และ 105 รุ่นปัจจุบัน สามารถทำงานได้เป็นอย่างดี และสามารถปรับแต่งได้จนลงตัว

2. combination ของใบจาน โดยส่วนตัวพบว่า Front difference ของใบจาน ( ฟันของจานใหญ่ - ฟันของจานเล็ก ) ที่ง่ายต่อการเซทอัพก็คือ 14T (ตามมาตรฐานเดิมของShimano รุ่นก่อนๆ ที่สับจานยุคนั้นสามารถทำได้) เช่น 53T-39T , 50T-36T , แต่จะเริ่มจุกจิก ยึกยักเล็กน้อยกับรุ่นที่ Front difference ที่มากกกว่า 14 T เช่น 52T-36T , 50T-34T

3. การ setup สับจานเป็นเรื่องที่สำคัญที่สุดครับ พยายามลบประสพการณ์จากจานกลมมาตรฐานของshimano ออกไปจากความทรงจำก่อน ไม่เช่นนั้นจะสับสน

3.1 ความสูงของใบจาน พบว่าความสูงที่เหมาะสมที่สุด คือ เมื่อ Q-Ring หมุนมาที่เส้นผ่าศูนย์กลางใหญ่ที่สุด ระยะห่างระหว่างยอดใบจานกับขอบของสับจานควรจะอยู่ที่ 1 mm ( ใกล้กว่านั้น อาจจะมีปัญหาทะเลาะกัน และห่างไปกว่านั้น พบว่าไม่ค่อยจะwork )

3.2 มุมของใบสับจาน ตามมาตรฐานของshimano เขาบอกว่าให้ใบสับจานขนานกับแนวของใบจาน แต่ถ้าเคยเล่นกับใบจานหลากหลายชนิดมาก่อน ( ในยุคที่ใบจานบ้าเบา ซึ่งไม่มีหมุดวิดโซ่ ) เราก็จะพบว่าเราสามารถเล่นกับมุมของแนวใบสับจานได้ 2 ลักษณะ คือ หากปรับให้ปลายของใบสับจานเบนออกจากท้ายรถ (เบนออกนอกรถ ) เราจะปัดโซ่ขึ้นจานใหญ่ได้ง่ายขึ้น แต่จะปัดลงจานเล็กได้ด้อยลง และในทางตรงกันข้าม หากปรับให้ปลายของใบสับจานหุบเข้าหาตัวรถ เราจะปัดโซ่ลงจานเล็กได้ดีขึ้น แต่ขึ้นจานใหญ่ได้ด้อยลงบ้าง แต่เมื่อใบจานในยุคปัจจุบันต่างก็พัฒนาเรื่องหมุดวิดโซ่กันจนถึงจุดที่เรียกว่า"ดีมาก"แล้ว เรื่องขึ้นจานใหญ่ยากนั้นก็แทบจะไม่ต้องกังวล ----> โดยส่วนตัวแล้ว สำหรับใบ Q-Ring ผมจะพยายามปรับให้ปลายของใบสับจานหุบเข้าหาตัวรถเล็กน้อย เพราะหมุดวิดโซ่ของใบจานใหญ่ทำงานได้เป็นอย่างดี ไม่ต้องกังวลเรื่องปัดโซ่แล้วไม่ไต่จานใหญ่ ( ยังมีเรื่องที่ปรับแต่งชดเชยได้อีก ) แต่ผมพบว่ามันมีปัญหาเรื่องการปัดโซ่ลงมาจานเล็กมากกว่า โดยเฉพาะปัดลงมาแล้วโซ่ตกลงมาอยู่ระหว่างใบจานใหญ่และใบจานเล็ก ( เป็นเพราะว่าโซ่เริ่มออกจากใบจานใหญ่ในช่วงที่ใบจานใหญ่มีขนาดเล็กสุด แล้วโซ่ตกไปหาใบจานเล็กในช่วงที่ใบจานเล็กมีขนาดใหญ่สุด ทำให้โซ่ไปสะดุดกับขอบของฟันใบจานเล็ก โซ่จึงไม่ลงไปอยู่บนใบจานเล็กอย่างที่ควรจะเป็น จึงไปตกค้างอยู่ระหว่างใบจาน ) ดังนั้นการปรับมุมของใบจานที่เกื้อต่อการปัดโซ่ลงใบจานเล็ก จึงได้ประโยชน์สูงสุดสำหรับจาน Q-Ring

Note : สำหรับการยึดสับจานในลักษณะ Braze on การปรับมุมของใบสับจานจะทำได้ค่อนข้างจำกัด ต้องพึ่งข้อ 3.3 มากหน่อย

3.3 การปรับสกรูตัว L : มาตรฐานของShimano บอกว่า ให้เซทเกียร์มาที่ตำแหน่ง จานหน้าเล็กสุด เฟืองหลังใหญ่สุด ปรับสกรูตัว L จนกระทั่งโซ่ อยู่ห่างจากใบของสับจาน 0 - 0.5mm นั่นคือจะยอมให้มีการสีของโซ่กับใบของสับจานได้บ้างเล็กนัอย แต่หากยึดตามคัมภีร์ของShimanoแล้ว เราจะมีปัญหาเรื่อง เวลาที่ปัดโซ่ลงมาจากจานใหญ่ลงมาจานเล็กแล้วโซ่จะไปค้างคร่อมอยู่ระหว่างจานใหญ่กับจานเล็ก และจะพบบ่อยที่สุดเมื่อเกียร์หลังอยู่ในแถวๆตำแหน่งเกียร์ 6 - 7 ( ปรับความเข้าใจก่อนนะ เฟืองใหญ่คือ เกียร์ 1 , เฟืองเล็กสุดคือเกียร์ 10 ) นอกจากเหตุผลดังในข้อ 3.2 แล้ว เราจะพบว่าหากเราตั้งสกรูตัว L ตามคัมภีร์ เวลาที่เราใช้จานหน้าเล็ก แล้วไล่เกียร์หลังขึ้นไปถึงเกียร์ 7 เราจึงจะเริ่มสัมผัสถึงอาการโซ่สีกับใบสับจานด้านใน ซึ่งเราก็จะแก้ปัญหาด้วยการshiftมือเกียร์ด้านซ้ายไปอีกครึ่งจังหวะ เพื่อให้โซ่ไม่สีกับใบสับจาน , และเมื่อเราดูแนวของโซ่ที่ตำแหน่งจานหน้าเล็ก และ เกียร์หลังอยู่แถวๆเกียร์ 7 จะพบว่าแนวโซ่ทางด้านหลังมันจะเบนออกนอกตัวรถ

หลับตาคิดตามนะ เมื่อเราขึ้นจานหน้าเป็นจานใหญ่ แล้วเราเริ่มไล่เกียร์หลังไปไม่ไหว ก่อนที่เราจะลดจานหน้าลงมา คนทีี่เชี่ยวๆหน่อยเขาก็จะต้องไล่เกียร์หลังขึ้นมาที่เฟืองเล็กๆก่อน เพื่อเวลาที่ลดจานหน้าลงมาแล้วจะได้ไม่เกิดอาการรอบขาวืดใช่ไหมครับ ซึ่งบ่อยครั้งที่เราจะไล่เฟืองหลังมาอยู่ที่ราวๆเฟือง 14T ซึ่งตรงกับเกียร์ 7 เพราะเมื่อเราลดจานหน้าลงมา รอบขามันจะได้ต่อเนื่องกับตำแหน่งเดิม ตรงตำแหน่งนี้แหละ ที่เรามักจะเจอปัญหาว่าโซ่จะหล่นลงมาคร่อมระหว่างจานใหญ่กับจานเล็ก ทั้งนี้เพราะ1. แนวโซ่ที่มันจะเบนออกนอกตัวรถ จะส่งผลต้านการหล่นของโซ่มาลงจานเล็ก 2. ขอบของใบสัับจานด้านล่างแทบจะไม่ส่งผลต่อการปัดโซ่ต่อเนื่องของขอบของใบสับจานด้านบน ( ถ้านั่งดูลักษณะของใบสับจานด้านนอกแล้ว จะพบว่า ทุกๆองคพยบของมันมีความสำคัญทั้งสิ้น ( มีเวลาจะเอากล้องมาถ่ายแล้วอธิบายให้เข้าใจครับ ) ) 3. เหตุผลเดิมในข้อ 3.2 คือ ไปเจอจังหวะพอดีที่โซ่เริ่มออกจากใบจานใหญ่ในช่วงที่ใบจานใหญ่มีขนาดเล็กสุด แล้วโซ่ตกไปหาใบจานเล็กในช่วงที่ใบจานเล็กมีขนาดใหญ่สุด ทำให้โซ่ไปสะดุดกับขอบของฟันใบจานเล็ก โซ่จึงไม่ลงไปอยู่บนใบจานเล็กอย่างที่ควรจะเป็น จึงไปตกค้างอยู่ระหว่างใบจาน

ทำไงหละ : เซทเกียร์ไปไว้ที่จานหน้าเล็กสุด ปรับเกียร์หลังไปไว้ที่ตำแหน่งเกียร์ 5 ค่อยคลายๆสกรูตัวL ของสับจานที่ละช้าๆ หมุนขาจานไปเรื่อยๆ จนพบว่าโซ่เริ่มจะสีกับขอบของใบสับจานด้านนอก และเมื่อไล่เกียร์หลังไปที่เกียร์ 6 ( เฟืองเล็กลง ) โซ่จะสีกับขอบของใบสับจานด้านนอก ซึ่งหากเราไล่เกียร์หลังลงไปที่เฟืองใหญ่สุด เราจะพบว่าโซ่จะต้องอยู่ห่างจากขอบใบสับจานด้านในราวๆ 1 mm ----> แหกกับเกณฑ์ของคัมภีร์ Shimano เพราะการเซทในลักษณะนี้จะเสี่ยงต่อการตกของโซ่ออกไปจากจานเล็ก ไปอยู่ระหว่างท่อนั่งกับจานเล็ก แต่เพราะการเซทแบบนี้จะเพิ่มแรงปัดให้กับสับจานมากขึ้น และขอบล่างของใบสับจานด้านนอกจะช่วยปัดโซ่ต่อเนื่องจากขอบบนของใบสับจานด้านนอก ทำให้โซ่ตกลงมาที่จานเล็กได้ในทุกๆตำแหน่งของเกียร์หลัง สิ่งที่จะต้องเสียเงินเพิ่มก็คือ จะต้องหาตัวกันโซ่ตก หรือ Chain catcher มาใช้ร่วมกัน

Note : เฟรมที่มีท่อนั่งรูปร่างประหลาดๆ หรือ ใหญ่ไปหน่อย อย่าง Madone 5 หรือ 6 ที่จะทำท่อนั่งเป็นรูปวงไข่ โดยขยายขนาดออกด้านข้างซะมากมาย เพื่อเพิ่ม lateral stiffness แต่ทำให้การปรับสกรูตัว L ของสับจานมีระยะที่จำกัดมาก ทำให้ไม่สามารถคลายสกรูตัว L ออกมาได้มากเท่ากับท่อในลักษณะอื่นๆ เพราะหากคลายมากเกินไป ตัวสับจานจะกระแทกกับตัวท่อนั่งให้เป็นรอย สีกระเทาะเอาได้ แถมยังใช้สับจานแบบBraze on ที่ปรับมุมของใบสับจานได้จำกัดมากๆอีกด้วย ในกรณีนี้ถ้าใจถึงแบบผม ก็ต้องทำการดัดใบสับจานด้านนอกช่วยกัน ( อันนี้ไม่ขออธิบาย เป็นกรรมวิธีส่วนตัวที่เคยทำไว้ในอดีต เพราะดัดแปลงสับจานบางตัวมาใช้กับรถบางคันที่สุดแสนจะปราบเซียนเอามากๆ )

3.4 ความตึงของสายเกียร์สับจาน เป็นเรื่องท้ายสุดของกระบวนการนี้ ต้องใจเย็นๆมาก ถ้าเซทตามข้อ 3.1 -3.3 มาแล้ว ที่เหลือก็แทบจะไม่มีปัญหา เพราะหมุดวิดโซ่ของใบ Rotor ผมถือว่าออกแบบมาได้ดีมากๆทีเดียว เดิมทีผมยึดตามคัมภีร์ของShimano ที่แนะนำว่า ให้ปรับจานหน้าไปที่จานใหญ่ และปรับเฟืองหลังไปที่เฟืองใหญ่สุด และปรับความตึงสายเกียร์ จนขอบในของใบสับจานอยู่ห่างจากโซ่ 0 - 0.5 mm แต่พอเป็นจานเบี้ยวแล้ว อะไรๆมันก็ไม่ปกติ การยึดหลักตรงนี้จึงไม่ค่อยจะช่วยอะไรนัก เอาเป็นว่าผมมีหลักการในการเซทความตึงของสายดังนี้นะครับ

3.4.1 เซทจานหน้าไปที่จานเล็ก เฟืองหลังไปที่เกียร์ 6 หมุนขาจาน เราจะพบว่าโซ่จะสีกับขอบของใบสับจานด้านนอก ให้ออกแรงกดshifterด้านซ้ายไปครึี่งจังหวะ เราจะเห็นว่าใบสับจานขยับตัวไปอีกนิดหนึ่ง ซึ่งมากพอจะทำให้โซ่ไม่สีกับขอบของใบสับจานด้านนอก จากนั้นไล่เกียร์หลังไปที่เกียร์ 9 แล้วค่อยปรับความตึงสายเกียร์จนกระทั่งพบว่าโซ่เริ่มจะมีการสัมผัสหรือสีกับขอบของใบสับจานด้านนอก อาจจะยอมให้สีมากหรือสีน้อยแล้วแต่จังหวะที่จะต้องเจอในข้อต่อไป แต่ต้องยอมรับว่า หากใช้จานเล็ก เฟืองหลังเล็กสุดแล้ว ต้องยอมให้โซ่เบียดกับขอบของใบสับจานด้านนอกเสมอๆ เพราะต้องทราบอย่างหนึ่งว่า ไม่มีใครเขาปั่นด้วยจานหน้าเล็กสุดและเฟืองหลังเล็กสุดนะครับ มันเป็นเกียร์ต้องห้าม แล้วสำหรับรถบางคันที่ใช้กระโหลก BB30 แล้วมีเรื่องจุกๆจิกๆเกี่ยวกับระยะchainline , อาจจะพบว่าที่ตำแหน่งจานหน้าเล็กสุดและเฟืองหลังเล็กสุด โซ่อาจจะถูกหมุนวิดโซ่ของใบจานใหญ่เกี่ยวขึ้นไปเป็นระยะๆ คือเหมือนเกียร์มันพยายามจะเปลี่ยนเอง การปรับความตึงสายเกียร์ที่ระดับยอมให้ขอบของใบสับจานด้านนอกเบียดกับโซ่ในตำแหน่งเฟืองหลังเป็นเกียร์ 9 ก็จะแก้ปัญหาเรื่องโซ่ถูกวิดขึ้นมาเมื่อเผลอไล่เฟืองหลังมาที่เกียร์ 10 ได้

3.4.2 ระยะสกรูตัว H กับ ประสพการณ์การshiftเกียร์ขึ้นจานใหญ่ เรื่องนี้สำหรับคนที่เคยปั่นเสือภูเขากับชุดเกียร์ระดับล่างๆ จะปรับตัวได้ง่ายมาก เพราะเกียร์ระดับล่างนั้น การที่เราผลักshifterเพื่อไล่โซ่ขึ้นจานใหญ่ มันไม่ได้ขึ้นปุ๊บปั๊บเหมือนพวก XTR แต่มันจะต้องดันshifterค้างไว้แป๊บหนึ่ง แล้วรอให้โซ่ไต่ขึ้นไป จึงปล่อยshifter , ครับ เราก็ต้องเรียนรู้ที่จะทำแบบนั้นในเวลาที่เราใช้จานเบี้ยวเช่นกัน โซ่จะขึ้นจานใหญ่ง่ายหรือยากนั้น ขึ้นกับระยะของสกรูตัว H เพราะเมื่อเราดันshiferไปจนสุด ตัวใบสับจานจะขยับตัวดันโซ่ให้ไปเบียดกับหมุนวิดโซ่และเบียดกับจานใหญ่ ทำให้โซ่ถูกเกี่ยวขึ้นไป และการที่เราดันshifterค้างไว้ ก็จะช่วยโดนดันให้ขึ้นจานใหญ่จนสำเร็จ

ยิ่งคลายสกรูตัว H ออกมากเท่าไหร่ สับจานจะยิ่งถูกดันออกไปได้มากขึ้นเท่านั้น ซึ่งโซ่ก็จะไต่ขึ้นจานใหญ่ได้ง่ายมากขึ้นตามไปด้วย แต่ก็พร้อมจะทำให้เกิดอาการที่เรียกว่า"เยอะ" คือดันเกิน ดันจนโซ่ตกจากจานใหญ่ออกไปนอกรถ ดังนั้นเราจะต้องปรับสกรูตัว H จนกระทั่งได้ทางสายกลางก็คือ ดันโซ่ขึ้นจานใหญ่ได้สะดวก และโซ่ไม่ตกออกไปจากจานใหญ่ บางครั้งผมก็ใช้วิธีง่ายๆ ด้วยการปรับเกียร์ไปที่จานหน้าใหญ่สุด และเฟืองหลังเล็กสุด (​ตรงนี้อาจจะมีการเบียดสีของโซ่กับขอบใบสับจานด้านนอกได้นิดๆหน่อยๆ ต้องทำใจนะ มันเป็นเรื่องที่ต้องยอมรับกัน ) แล้วดันshifter ต่อไปอีก ปรับสกรูตัว H กันให้สับจานขยับออกไปจากแนวเดิมไม่เกิน 1mm ( ปล่อยมือ สับจานก็จะกลับมาอยู่ที่เดิม ถ้าดันส่งต่อไปอีก สับจานก็จะขยับออกไปอีกไม่เกิน 1 mm )

จากนั้นเรียนรู้วิธีการเปลี่ยนจานหน้า ด้วยการดันshifterค้างไว้จนสุด รอจนเกียร์เปลี่ยน แล้วจึงปล่อยมือออกจากshifter

เห็นไหม ไม่ใช่เรื่องยากเลยใช่ไหมครับสำหรับจานเบี้ยว

( มีเวลาจะตั้งกระทู้ใหม่ พร้อมถ่ายรูปแนะนำวิธีให้อ่านง่ายๆกว่านี้ วันนี้มีเวลาเท่านี้แหละ กล้องก็ไม่ได้เอามา )

ขอบคุณพี่หมอมากครับ
ตอนนี้ลองเซ็ตจนทุกอย่างโอ แต่พอเวลาปั่น ทุกอย่างต้องมาเปลี่ยนอีกครับ
ปรับแล้วปั่น อยู่เกือบ10 รอบ งงอยู่นานพอขึ้นปั่นเปลี่ยนยังไงก้อยังไม่ขึ้นจานใหญ่ ต้องลงจากรถแล้วตั้งใหม่
เดี๋ยวมารายงานผลนะครับ

[mm&m]

ขอปักไว้ศึกษา ขอบคุณ